Vùng nuôi hươu, nai ở xã Hiếu Liêm trước đây, nay thuộc phường Trị An (Đồng Nai) tồn tại hàng chục năm qua. Mô hình này đã chứng minh hiệu quả kinh tế cao, giúp nhiều hộ nông dân làm giàu.
Từ chăn nuôi nhỏ lẻ, tự phát, nuôi hươu, nai được định hướng xây dựng theo chuỗi liên kết để phát triển bền vững. Trong đó, địa phương đang hỗ trợ đăng ký đạt chuẩn OCOP (Chương trình Mỗi xã một sản phẩm) cho sản phẩm hươu, nai Hiếu Liêm, góp phần quảng bá thương hiệu đặc sản truyền thống nổi tiếng của địa phương này.
Nghề truyền thống mang lại giá trị kinh tế cao
Khoảng hơn 1 năm nay, nhung hươu, nai hút hàng, giá bán tăng lên. Hiện giá nhung hươu tươi vừa thu hoạch bán tại trại có giá 23 triệu đồng/kg, cao hơn từ 4 – 5 triệu đồng/kg so với trước. Nhung nai có giá 8 triệu đồng/kg, tăng từ 1 – 2 triệu đồng/kg so với trước. Giá nhung hươu, nai tăng cao vì nguồn cung không đủ cầu. Các trại nuôi hươu, nai tại phường Trị An thường có khách hàng đặt mua sản phẩm trước khi thu hoạch nguồn nhung.
Trại nuôi hươu của ông Nguyễn Văn Truyền, Giám đốc Hợp tác xã Dịch vụ hỗ trợ chăn nuôi hươu, nai Hiếu Liêm (phường Trị An).
Người dân tại đây đa số có quê gốc ở huyện Hương Sơn, tỉnh Hà Tĩnh trước đây vốn nổi tiếng về nghề nuôi hươu, nai. Họ đã đem theo nghề truyền thống này khi đến lập nghiệp nơi vùng đất mới. Nuôi hươu, nai lấy nhung và bán con giống là mô hình kinh tế chủ lực, góp phần phát triển kinh tế tại địa phương. Nhiều hộ nuôi hươu, nai tại địa phương có thu nhập tốt, làm giàu nhờ nghề truyền thống này.
Ông Hoàng Sinh Hào, nông dân có 35 năm kinh nghiệm nuôi hươu, nai ở phường Trị An cho biết: “Thời gian đầu, gia đình tôi chỉ nuôi vài con hươu, nai theo kiểu tăng gia để có thêm thu nhập. Khoảng 15 năm trở lại đây, nuôi hươu, nai mới trở thành nghề chính của gia đình tôi, có thời điểm, tổng đàn nuôi tăng lên khoảng 60 con. Đến nay, trại đang nuôi gần 40 con hươu, nai. Thời hoàng kim, vùng nuôi hươu, nai ở địa phương phát triển tổng đàn lên hàng ngàn con. Sau đó, lớp thanh niên đi làm ở các khu công nghiệp, thế hệ cha mẹ già nên giảm đàn hoặc nghỉ nuôi nên tổng đàn hươu, nai giảm nhiều. Từ năm 2025 đến nay, nhiều người trẻ sau thời gian đi làm, nhận thấy nghề nuôi hươu, nai cho thu nhập cao, ổn định nên trở về nối tiếp nghề truyền thống của gia đình”.
Nguồn thức ăn chính của hươu, nai là cỏ, một số loại lá cây, trái cây có sẵn, trong đó có nhiều loại là phế, phụ phẩm nông nghiệp không mất tiền mua. Do đó, chi phí thức ăn nuôi hươu, nai không quá tốn kém. Loài vật nuôi này lại dễ chăm sóc, ít dịch bệnh hơn so với nhiều loài vật nuôi khác. Nhiều trại nuôi hươu, nai tại địa phương đang mạnh dạn tái đàn, tăng đàn theo quy mô tập trung với tổng đàn nuôi lớn hơn so với trước.
Xây dựng thương hiệu đặc sản địa phương
Địa phương này có tiếng lâu năm về nghề nuôi hươu, nai nên nhiều khách hàng biết tiếng, khi có nhu cầu về nhung hươu, nai hay nguồn con giống họ đều tin tưởng đặt hàng. Đây là điều kiện thuận lợi để địa phương phát triển mô hình chăn nuôi nhỏ lẻ, tự phát này theo hướng tập trung, theo chuỗi liên kết bền vững.
Ông Nguyễn Văn Truyền, Giám đốc Hợp tác xã Dịch vụ hỗ trợ chăn nuôi hươu, nai Hiếu Liêm (phường Trị An) chia sẻ: “Nhung hươu, nai là thực phẩm chức năng bồi bổ cho sức khỏe nên ngày càng được thị trường ưa chuộng, bán được với giá cao. Chăn nuôi hươu, nai được địa phương định hướng phát triển bền vững theo chuỗi liên kết từ sản xuất đến tiêu thụ. Đây cũng là mục đích khi chúng tôi thành lập Hợp tác xã Dịch vụ hỗ trợ chăn nuôi hươu, nai Hiếu Liêm. Các thành viên tham gia hợp tác xã đều là những trại chăn nuôi hươu, nai với quy mô lớn. Chúng tôi đang làm thủ tục đăng ký nhung hươu, nai Hiếu Liêm đạt sản phẩm OCOP để xây dựng thương hiệu cho đặc sản này của địa phương”.
Hiện 100% số hươu, nai của vùng nuôi hươu, nai trên địa bàn phường Trị An đều được cán bộ kiểm lâm và thú y “cấp giấy khai sinh”, truy xuất được nguồn gốc. Các trại nuôi hươu, nai ngày càng chú trọng chăn nuôi an toàn, sạch bệnh, đảm bảo về môi trường trong chăn nuôi.
Ông Lê Đình Minh, Phó Chủ tịch Hội Nông dân phường Trị An nhận xét: Chăn nuôi hươu, nai là mô hình kinh tế ổn định, tồn tại lâu năm của địa phương. Hội Nông dân và các cơ quan, ban ngành của địa phương rất quan tâm, hỗ trợ phát triển nghề nuôi hươu, nai theo hướng bền vững. Địa phương đã có các chi, tổ hội nuôi hươu, nai với khoảng 50 hội viên tham gia. Tổng đàn hươu, nai hiện nay phát triển gần 1 ngàn con với hơn 80 hộ chăn nuôi, hộ nuôi ít gần 10 con, hộ nuôi nhiều thì vài chục con. Mô hình nuôi hươu, nai tại địa phương đã hình thành chuỗi liên kết, góp phần nâng cao giá trị sản phẩm, tạo công ăn việc làm để nghề truyền thống này phát triển bền vững hơn.
Hội Nông dân phường Trị An đang hỗ trợ Hợp tác xã Dịch vụ hỗ trợ chăn nuôi hươu, nai Hiếu Liêm đạt sản phẩm OCOP. Đây là cơ sở quan trọng để xây dựng và quảng bá thương hiệu đặc sản nhung hươu, nai của địa phương. Chính quyền địa phương định hướng gắn nghề nuôi hươu, nai với phát triển du lịch cộng đồng, du lịch sinh thái. Vùng nuôi hươu, nai trở thành điểm tham quan du lịch, các sản phẩm từ hươu, nai trở thành đặc sản du lịch đáp ứng nhu cầu mua sắm của người tiêu dùng, góp phần nâng cao hiệu quả kinh tế cho mô hình nông nghiệp truyền thống này.
Bình Nguyên
Nguồn: Báo Đồng Nai
