Xuất hiện từ cuối tháng 6 trên địa bàn xã Hùng Châu, ổ dịch cúm gia cầm H5N1 đã buộc địa phương phải tiêu hủy khoảng 17.000 con gia cầm để ngăn chặn nguy cơ lây lan. Trước diễn biến phức tạp của dịch bệnh, chính quyền cơ sở cùng ngành chuyên môn của tỉnh đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, quyết tâm khống chế dịch trong thời gian sớm nhất.
Huy động cả hệ thống chính trị dập dịch
Những ngày này, trên các cánh đồng của xã Hùng Châu, tỉnh Nghệ An, cán bộ thú y, công an, quân sự, đoàn viên, thanh niên cùng các lực lượng tại cơ sở vẫn miệt mài bám địa bàn để thu gom, tiêu hủy gia cầm mắc bệnh, phun hóa chất khử trùng và kiểm soát nguy cơ phát sinh thêm các ổ dịch. Không khí khẩn trương ấy cho thấy quyết tâm của chính quyền địa phương trong việc ngăn chặn sự lây lan của dịch cúm gia cầm H5N1.

Các lực lượng trên địa bàn xã Hùng Châu được huy động để tiêu hủy gia cầm nhiễm dịch. Ảnh: Q.A
Xã Hùng Châu là địa phương có đàn gia cầm, thủy cầm lớn, nhiều diện tích đồng ruộng và hệ thống kênh mương dày đặc. Người dân chủ yếu phát triển mô hình nuôi vịt chạy đồng nên đàn gia cầm thường xuyên di chuyển qua nhiều khu vực, khiến việc kiểm soát dịch bệnh gặp không ít khó khăn khi xuất hiện các ca bệnh đầu tiên.
Theo UBND xã Hùng Châu, ngày 20/6, ổ dịch cúm gia cầm H5N1 đầu tiên được phát hiện tại hộ ông Ngô Văn Đệ ở xóm Trường Thành. Ngay sau khi có kết quả xác định virus H5N1, địa phương đã khẩn trương triển khai các biện pháp xử lý theo quy định, tổ chức khoanh vùng, tiêu hủy đàn gia cầm mắc bệnh và lấy mẫu giám sát các khu vực lân cận.
Đến ngày 15/7, toàn xã đã tiêu hủy khoảng 17.000 con gia cầm của 7 hộ chăn nuôi tại 5 xóm với tổng trọng lượng gần 1,9 tấn. Song song với việc tiêu hủy, địa phương tiến hành vệ sinh, tiêu độc, khử trùng môi trường, tiêm phòng bao vây và giám sát chặt chẽ tình hình dịch bệnh tại các khu vực có nguy cơ cao.
Tuy nhiên, quá trình dập dịch gặp rất nhiều trở ngại. Hệ thống kênh mương dày đặc khiến việc thu gom xác gia cầm mất nhiều thời gian, trong khi một số xác vịt, gà chết bị trôi theo dòng nước, tiềm ẩn nguy cơ phát tán mầm bệnh. Đặc biệt, đặc thù nuôi vịt chạy đồng với đàn gia cầm di chuyển liên tục qua nhiều cánh đồng khiến công tác khoanh vùng trở nên khó khăn hơn so với chăn nuôi tập trung.
Bên cạnh đó, nhiều hộ dân chăn nuôi liền kề nhau nên khi phát sinh dịch bệnh, tốc độ lây lan rất nhanh. Khối lượng gia cầm phải tiêu hủy lớn, trải rộng trên nhiều địa bàn cũng tạo áp lực không nhỏ đối với lực lượng trực tiếp làm nhiệm vụ.
Trước tình hình đó, UBND xã Hùng Châu đã thành lập các tổ phản ứng nhanh gồm: công an, quân sự, cán bộ thú y, đoàn viên, thanh niên, Ban Công tác Mặt trận các xóm và các lực lượng hỗ trợ khác. Các tổ được trang bị đầy đủ bảo hộ, hóa chất, máy phun khử trùng để trực tiếp xuống đồng thu gom gia cầm mắc bệnh, tiêu hủy đúng quy trình và xử lý môi trường ngay sau đó.
Để siết chặt các biện pháp phòng, chống dịch, từ 0 giờ ngày 16/7, UBND xã Hùng Châu ban hành Chỉ thị tạm dừng toàn bộ hoạt động mua bán, thu gom, vận chuyển, giết mổ và kinh doanh gia cầm sống trên địa bàn cho đến khi có thông báo mới. Đồng thời, nghiêm cấm việc vận chuyển, tiêu thụ gia cầm mắc bệnh, gia cầm chết hoặc sản phẩm gia cầm không rõ nguồn gốc; xử lý nghiêm các trường hợp giấu dịch, bán chạy gia cầm hoặc vứt xác gia cầm ra môi trường.
Ông Nguyễn Khánh Dương – Phó Chủ tịch UBND xã Hùng Châu cho biết, chính quyền đang tập trung mọi nguồn lực để khống chế ổ dịch, đồng thời, tăng cường tuyên truyền để người dân không chủ quan. Theo thông tin thì đây là dịch bệnh có khả năng lây sang người, vì vậy, người dân tuyệt đối không giết mổ, tiêu thụ gia cầm mắc bệnh.
Hỗ trợ địa phương khống chế dịch
Ngay sau khi ổ dịch được phát hiện, Chi cục Chăn nuôi và Thú y Nghệ An đã cử cán bộ kỹ thuật xuống hiện trường phối hợp cùng chính quyền xã Hùng Châu triển khai các biện pháp cấp bách nhằm khoanh vùng, dập dịch theo đúng quy trình chuyên môn.
Chi cục đã cấp vắc- xin và hóa chất tiêu độc, khử trùng đợt 1 để địa phương triển khai tiêm phòng bao vây, xử lý môi trường và kiểm soát nguy cơ phát sinh thêm các ổ dịch. Đồng thời, tiếp tục rà soát nhu cầu để chuẩn bị cấp bổ sung vắc – xin và hóa chất trong đợt 2, đáp ứng yêu cầu phòng, chống dịch trên địa bàn.

Tiêm phòng vắc – xin là giải pháp hữu hiệu để phòng dịch. Ảnh: Q.A
Theo ông Đặng Văn Minh – Chi cục trưởng Chi cục Chăn nuôi và Thú y Nghệ An, khó khăn lớn nhất hiện nay là địa bàn có số lượng gia cầm lớn, đặc biệt là đàn vịt chạy đồng thường xuyên di chuyển nên việc kiểm soát dịch bệnh rất phức tạp. Bên cạnh đó, tỷ lệ tiêm phòng vắc – xin tại một số khu vực từ đầu năm còn thấp, làm giảm hiệu quả phòng bệnh.
Ông Minh cho biết, chủng virus H5N1 đang xuất hiện là chủng lưu hành thông thường nhưng tuyệt đối không được chủ quan bởi có khả năng lây sang người nếu tiếp xúc trực tiếp với gia cầm mắc bệnh hoặc môi trường nhiễm mầm bệnh.
“Các lực lượng tham gia chống dịch phải thực hiện nghiêm quy định về bảo hộ lao động, sử dụng đầy đủ hóa chất khử trùng và tuân thủ quy trình tiêu hủy. Đối với các địa phương có đàn gia cầm lớn, cần tăng cường giám sát, tiêm phòng đầy đủ, phát hiện sớm để xử lý ngay từ khi mới phát sinh, tránh để dịch lan rộng”, ông Minh khuyến cáo.
Theo Chi cục Chăn nuôi và Thú y Nghệ An, cùng với việc hỗ trợ xã Hùng Châu, đơn vị đang tăng cường giám sát trên toàn tỉnh, đặc biệt tại các địa phương có tổng đàn gia cầm lớn và tập quán nuôi vịt chạy đồng. Các lực lượng chuyên môn được yêu cầu thường xuyên lấy mẫu giám sát, theo dõi diễn biến dịch bệnh, hướng dẫn người dân thực hiện nghiêm các quy định về an toàn sinh học trong chăn nuôi.
Song song với đó, Chi cục đang tham mưu UBND tỉnh ban hành chỉ thị và công điện khẩn nhằm tăng cường công tác phòng, chống dịch cúm gia cầm H5N1 trên phạm vi toàn tỉnh. Nội dung chỉ đạo tập trung vào việc kiểm soát vận chuyển, buôn bán, giết mổ gia cầm; tổ chức tiêm phòng đầy đủ; chủ động dự trữ vật tư, hóa chất phục vụ phòng, chống dịch và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm quy định về thú y.
Dịch cúm gia cầm H5N1 không chỉ gây thiệt hại lớn đối với ngành chăn nuôi mà còn tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng. Vì vậy, cùng với sự nỗ lực của chính quyền và ngành chuyên môn, mỗi người dân cần nâng cao ý thức phòng bệnh, không mua bán, vận chuyển, giết mổ gia cầm mắc bệnh hoặc không rõ nguồn gốc; thực hiện ăn chín, uống chín; thường xuyên vệ sinh, tiêu độc chuồng trại và thông báo ngay cho cơ quan chức năng khi phát hiện gia cầm chết bất thường.
Quang An
Nguồn: Báo Nghệ An
