(Người Chăn Nuôi) – Ngày 7/8, Quốc hội họp phiên toàn thể tại Hội trường và ở tổ thảo luận về 3 dự án Luật và 2 Nghị quyết quan trọng. Về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật có liên quan đến thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường, đại biểu Quốc hội tỉnh Bắc Ninh Nguyễn Như So, Chủ tịch Tập đoàn Dabaco Việt Nam, đề nghị nghiên cứu đổi mới phương thức quản lý mật độ chăn nuôi theo hướng dựa trên đánh giá rủi ro và sức chịu tải môi trường.
Theo đại biểu Nguyễn Như So, cách tiếp cận này không chỉ phù hợp với xu hướng phát triển của khoa học, công nghệ mà còn góp phần tạo hành lang pháp lý cho các mô hình chăn nuôi công nghệ cao, đồng thời bảo đảm yêu cầu kiểm soát ô nhiễm và an toàn sinh học.
Đại biểu Quốc hội tỉnh Bắc Ninh Nguyễn Như So, Chủ tịch Tập đoàn Dabaco Việt Nam. Ảnh: Báo Dân Việt
Không nên chỉ “đếm vật nuôi trên diện tích đất”
Góp ý về Điều 53 Luật Chăn nuôi, đại biểu Nguyễn Như So cho rằng, quy định hiện hành về mật độ chăn nuôi được tính theo số đơn vị vật nuôi (ĐVN) trên diện tích đất nông nghiệp. Cách tính này phù hợp với các mô hình chăn nuôi truyền thống, nhưng có thể không còn đáp ứng đầy đủ thực tiễn khi công nghệ chăn nuôi ngày càng phát triển.
Theo đại biểu, trên thế giới đã xuất hiện những mô hình chăn nuôi công nghệ cao nhiều tầng, trong đó vật nuôi được bố trí trên nhiều tầng chuồng trại, cho phép nuôi số lượng rất lớn trên diện tích đất tương đối nhỏ. Nếu vẫn chỉ tính mật độ dựa trên diện tích đất, chỉ số ĐVN/ha có thể tăng lên nhiều lần và dễ dẫn tới tình trạng mô hình bị xem là vượt ngưỡng quy định. Trong khi đó, nếu chuyển sang tính theo tổng diện tích sàn xây dựng, pháp luật hiện hành chưa có quy định và cơ sở pháp lý cụ thể để áp dụng.
Đại biểu cho rằng, đây là vấn đề cần được nghiên cứu ngay trong quá trình hoàn thiện pháp luật, bởi phương thức quản lý nếu không theo kịp sự thay đổi của công nghệ có thể trở thành rào cản đối với những mô hình đầu tư mới.
Đáng chú ý, việc đánh giá mật độ chăn nuôi dựa trên tổng diện tích đất nông nghiệp của cả tỉnh cũng có thể chưa phản ánh đúng sức chịu tải môi trường tại từng khu vực. Một tổ hợp chăn nuôi tập trung số lượng vật nuôi lớn tại một địa điểm có thể tạo áp lực đáng kể lên hệ thống xử lý nước thải, khí thải, giao thông và an toàn dịch bệnh, trong khi chỉ số mật độ tính chung trên phạm vi toàn tỉnh vẫn nằm trong giới hạn cho phép.
Từ thực tế này, đại biểu Nguyễn Như So đề nghị Ban soạn thảo nghiên cứu phương thức quản lý mật độ chăn nuôi dựa trên đánh giá rủi ro và sức chịu tải môi trường, thay vì chỉ dựa vào một chỉ tiêu về số lượng vật nuôi trên diện tích đất.
Theo đó, việc quản lý cần tính đến tổng diện tích sàn chăn nuôi, năng lực xử lý chất thải, công nghệ được áp dụng và điều kiện an toàn sinh học. Cách tiếp cận này sẽ giúp cơ quan quản lý đánh giá sát hơn tác động thực tế của từng dự án, từng khu vực chăn nuôi.
Ảnh minh họa
Quản lý theo rủi ro, giảm thủ tục cho doanh nghiệp
Đề xuất thay đổi cách quản lý mật độ chăn nuôi nằm trong nhóm kiến nghị của đại biểu Nguyễn Như So nhằm thúc đẩy cải cách thủ tục hành chính, giảm chi phí tuân thủ và tạo thuận lợi cho doanh nghiệp trong lĩnh vực nông nghiệp.
Theo đại biểu, thời gian qua, một số quy định pháp luật còn chồng chéo, khiến doanh nghiệp phải thực hiện nhiều thủ tục với cùng một nhóm thông tin. Vì vậy, cần đẩy mạnh chuyển từ “tiền kiểm” sang “hậu kiểm” trên cơ sở quản lý rủi ro, đồng thời thực hiện nguyên tắc “một thủ tục – một đầu mối” và “dữ liệu chia sẻ một lần”.
Đối với việc công bố thông tin sản phẩm thức ăn chăn nuôi, đại biểu chỉ ra tình trạng doanh nghiệp có thể phải công bố cùng nhóm thông tin trên hai hệ thống của hai cơ quan quản lý khác nhau. Do đó, đề nghị thống nhất một đầu mối công bố thông tin và kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa các hệ thống.
Với các cơ sở sản xuất thức ăn chăn nuôi, thức ăn thủy sản và một số sản phẩm liên quan sử dụng chung dây chuyền, nhà xưởng, đại biểu đề nghị nghiên cứu cơ chế thừa nhận lẫn nhau trong đánh giá điều kiện sản xuất. Cơ sở đã được cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất ở lĩnh vực này có thể được miễn đánh giá lại điều kiện hạ tầng khi đăng ký lĩnh vực còn lại, nếu đáp ứng các yêu cầu tương ứng.
Đối với cơ sở đã đạt các chứng nhận quản lý chất lượng quốc tế hoặc chuyên sâu như GMP, HACCP, ISO/FSSC, đại biểu đề nghị xem xét miễn thủ tục cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất và chuyển sang cơ chế hậu kiểm dựa trên quản lý rủi ro.
Những đề xuất này, theo đại biểu, sẽ góp phần giảm việc kiểm tra, đánh giá lặp lại đối với những cơ sở đã đáp ứng các tiêu chuẩn quản lý chất lượng cao, đồng thời tập trung nguồn lực quản lý nhà nước vào những cơ sở có nguy cơ cao.
Tạo dư địa cho kinh tế tuần hoàn trong chăn nuôi
Một nội dung khác được đại biểu Nguyễn Như So đề cập là xử lý, tái chế chất thải chăn nuôi. Theo đó, pháp luật đã quy định chất thải chăn nuôi phải được thu gom, xử lý phù hợp, nhưng thực tế còn thiếu các đơn vị thu gom quy mô lớn và hành lang pháp lý để khuyến khích tái chế chất thải thành các sản phẩm có giá trị.
Doanh nghiệp hiện phải chịu chi phí xử lý chất thải, trong khi việc thương mại hóa các sản phẩm tái chế như phân bón hữu cơ, sản phẩm vi sinh hay năng lượng sinh học còn gặp khó khăn. Điều này làm hạn chế hiệu quả của mô hình kinh tế tuần hoàn trong chăn nuôi.
Đại biểu đề nghị bổ sung cơ chế khuyến khích thu gom, tái chế và thương mại hóa các sản phẩm từ chất thải chăn nuôi; đồng thời giao Chính phủ hướng dẫn kỹ thuật và quy trình công nghệ chuẩn về xử lý chất thải, nước thải, khí thải để người dân, doanh nghiệp có cơ sở áp dụng thống nhất.
Từ các kiến nghị trên, đại biểu Nguyễn Như So cho rằng, cải cách pháp luật trong lĩnh vực chăn nuôi cần đi cùng với sự thay đổi phương thức quản lý. Thay vì đặt nặng các điều kiện mang tính thủ tục, quản lý nhà nước cần hướng tới đánh giá dựa trên mức độ rủi ro, công nghệ, năng lực kiểm soát chất thải và sức chịu tải thực tế của môi trường.
Đây cũng là cơ sở để vừa mở rộng không gian cho chăn nuôi công nghệ cao, vừa bảo đảm các yêu cầu về môi trường, an toàn sinh học và phát triển bền vững của ngành chăn nuôi trong quá trình hiện đại hóa.
Minh Khuê
>>>> Xem thêm:
Đề xuất gỡ điều kiện kinh doanh đối với chăn nuôi trang trại, giống vật nuôi
