(Người Chăn Nuôi) – Mới đây, tại phường Phước Hậu, tỉnh Vĩnh Long, Trung tâm Khuyến nông Quốc gia phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường Vĩnh Long tổ chức Diễn đàn Khuyến nông @ Nông nghiệp với chủ đề “Giải pháp chăn nuôi an toàn sinh học và sử dụng kháng sinh có trách nhiệm tạo sản phẩm an toàn”.
Theo báo cáo tại diễn đàn, trong 9 tháng năm 2026, hoạt động chăn nuôi cả nước tiếp tục duy trì đà phục hồi. Sản lượng thịt lợn hơi đạt 4,8 triệu tấn, tăng 4,4% so với cùng kỳ; thịt gia cầm hơi đạt hơn 2 triệu tấn, tăng 5,3%; sản lượng trứng đạt gần 15,71 tỷ quả. Những con số này cho thấy khả năng cung ứng thực phẩm của ngành chăn nuôi vẫn được duy trì trong bối cảnh sản xuất còn nhiều thách thức.
Đáng chú ý, dịch tả lợn châu Phi và cúm gia cầm tiếp tục tiềm ẩn nguy cơ bùng phát, trong khi giá vật tư, chi phí đầu vào tăng cao gây áp lực lên người sản xuất. Bên cạnh đó, tình trạng sử dụng kháng sinh chưa đúng cách hoặc lạm dụng kháng sinh vẫn là vấn đề cần được quan tâm. Việc sử dụng thuốc thiếu kiểm soát không chỉ làm tăng chi phí điều trị mà còn ảnh hưởng đến hiệu quả phòng, trị bệnh, chất lượng sản phẩm và an toàn thực phẩm.
Toàn cảnh Diễn đàn. Ảnh: TTKNQG
Trước thực tế này, các đại biểu cho rằng, chăn nuôi an toàn sinh học cần được xem là nền tảng trong tổ chức sản xuất, thay vì chỉ tập trung triển khai khi dịch bệnh xuất hiện. Các biện pháp như lựa chọn con giống có nguồn gốc rõ ràng, cách ly vật nuôi mới nhập đàn, vệ sinh và tiêu độc khử trùng chuồng trại, kiểm soát người và phương tiện ra vào khu vực chăn nuôi cần được thực hiện thường xuyên.
Đặc biệt, tiêm phòng vaccine theo hướng dẫn của cơ quan chuyên môn là giải pháp quan trọng để tạo miễn dịch chủ động cho đàn vật nuôi. Người chăn nuôi cần theo dõi sức khỏe đàn hằng ngày, kịp thời phát hiện những biểu hiện bất thường để có biện pháp xử lý, đồng thời thu gom, xử lý chất thải đúng quy định, tránh phát tán mầm bệnh ra môi trường.
Đối với các địa phương có tỷ lệ chăn nuôi nông hộ cao tại Đồng bằng sông Cửu Long và Tây Ninh, việc triển khai an toàn sinh học cần phù hợp với điều kiện thực tế, ưu tiên những giải pháp dễ thực hiện, chi phí hợp lý. TS. Huỳnh Tấn Lộc (Đại học Cần Thơ) khuyến nghị các hộ chăn nuôi nhỏ lẻ cần chú trọng lựa chọn con giống rõ nguồn gốc, cách ly vật nuôi mới, hạn chế người và phương tiện ra vào khu vực nuôi, thực hiện sát trùng định kỳ.
Theo ông Lộc, công tác phòng dịch sẽ đạt hiệu quả cao hơn nếu các hộ chăn nuôi trong cùng khu vực có sự phối hợp, thống nhất lịch tiêm phòng, vệ sinh tiêu độc và chủ động chia sẻ thông tin khi phát hiện dịch bệnh. Đây cũng là cách hạn chế nguy cơ lây nhiễm chéo giữa các đàn vật nuôi, nhất là tại những khu vực có mật độ chăn nuôi cao.
Thực tế tại Vĩnh Long đã triển khai nhiều biện pháp phòng, chống dịch bệnh trên đàn vật nuôi. Tỉnh hỗ trợ tiêm phòng miễn phí gần 8 triệu liều vaccine cúm gia cầm, cấp 43.000 lít hóa chất tiêu độc khử trùng tại 124/124 xã, phường. Địa phương không ghi nhận ổ dịch cúm gia cầm và lở mồm long móng; dịch tả lợn châu Phi xảy ra tại 24 hộ và cơ bản được kiểm soát.
Mô hình chăn nuôi an toàn sinh học. Ảnh: Báo Dân Việt
Cùng với kiểm soát dịch bệnh, sử dụng kháng sinh có trách nhiệm là nội dung được các đại biểu đặc biệt nhấn mạnh. Theo đó, kháng sinh không nên được sử dụng tùy tiện để phòng bệnh hoặc thay thế các biện pháp chăm sóc, quản lý đàn vật nuôi. Việc sử dụng cần xuất phát từ nhu cầu điều trị thực tế, tuân thủ hướng dẫn chuyên môn, đúng chỉ định và thời gian sử dụng. Người chăn nuôi cũng cần thực hiện nghiêm thời gian ngừng thuốc trước khi xuất bán sản phẩm, góp phần bảo đảm an toàn thực phẩm.
Bà Huỳnh Kim Định, Phó Giám đốc Trung tâm Khuyến nông Quốc gia, nhấn mạnh yêu cầu thay đổi tư duy sản xuất, trong đó thực hiện nghiêm các biện pháp an toàn sinh học là hàng rào phòng bệnh cốt lõi. Theo đó, sử dụng kháng sinh có trách nhiệm không chỉ góp phần nâng cao hiệu quả chăn nuôi mà còn là yêu cầu cấp thiết để ngành phát triển bền vững, đáp ứng những tiêu chuẩn ngày càng cao của thị trường.
Thông qua diễn đàn, các kiến thức, tiến bộ kỹ thuật về phòng bệnh, quản lý đàn và sử dụng kháng sinh được trao đổi trực tiếp với cán bộ kỹ thuật, hợp tác xã và người chăn nuôi. Qua đó, tiếp tục khẳng định vai trò của hệ thống khuyến nông trong kết nối nhà quản lý, nhà khoa học, doanh nghiệp với người sản xuất, đưa các giải pháp kỹ thuật đến tận cơ sở.
Minh Khuê
