(Người Chăn Nuôi) – Mới đây, Trung tâm Khuyến nông Quốc gia phối hợp với Trung tâm Khuyến nông Bắc Ninh tổ chức lớp “Tập huấn áp dụng các biện pháp an toàn sinh học trong chăn nuôi lợn”. Tham gia lớp tập huấn có 30 học viên, gồm 15 cán bộ khuyến nông cấp tỉnh, 12 cán bộ khuyến nông xã, phường và 3 cộng tác viên khuyến nông cơ sở. Nội dung chuyên môn do TS. Nguyễn Trọng Tuyển, Cục Chăn nuôi và Thú y trực tiếp truyền đạt, hướng dẫn.
Lớp tập huấn diễn ra trong bối cảnh mô hình chính quyền địa phương hai cấp đi vào hoạt động, đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với đội ngũ khuyến nông ở cơ sở. Không chỉ chuyển giao tiến bộ kỹ thuật, cán bộ khuyến nông còn phải có khả năng tư vấn, tổ chức hoạt động chuyển giao, kết nối với cơ quan chuyên môn và hướng dẫn người dân lựa chọn quy trình sản xuất phù hợp với điều kiện thực tế.
Các học viên tham gia lớp tập huấn. Ảnh: TTKNQG
Đối với chăn nuôi lợn, nguy cơ dịch bệnh, nhất là dịch tả lợn châu Phi, vẫn hiện hữu. Trong khi đó, chăn nuôi quy mô nhỏ còn phổ biến, điều kiện chuồng trại và mức độ áp dụng các biện pháp an toàn sinh học giữa các cơ sở chưa đồng đều. Đây là những yếu tố đòi hỏi cán bộ khuyến nông phải thường xuyên cập nhật kiến thức, nâng cao kỹ năng nhận diện nguy cơ và hướng dẫn người dân thực hiện các biện pháp phòng bệnh đúng cách.
Phát biểu tại lớp tập huấn, lãnh đạo Trung tâm Khuyến nông Bắc Ninh cho biết, chăn nuôi lợn là một trong những lĩnh vực sản xuất quan trọng của địa phương. Ngành chăn nuôi đang được định hướng phát triển theo hướng an toàn sinh học, VietGAHP, an toàn dịch bệnh, ứng dụng tiến bộ kỹ thuật và công nghệ mới.
Theo đó, nâng cao năng lực cho lực lượng khuyến nông cơ sở có ý nghĩa thiết thực trong kiểm soát mầm bệnh, hạn chế sử dụng kháng sinh, giảm hao hụt, bảo vệ môi trường và nâng cao hiệu quả chăn nuôi.
Tại lớp học, các học viên được cập nhật những kiến thức cốt lõi về an toàn sinh học trong chăn nuôi lợn; đặc điểm và đường lây truyền của một số bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, trong đó tập trung vào dịch tả lợn châu Phi. Các điểm nguy cơ khiến mầm bệnh xâm nhập, tồn tại và phát tán trong cơ sở chăn nuôi cũng được phân tích cụ thể.
Nội dung tập huấn được triển khai xuyên suốt quá trình chăn nuôi, từ lựa chọn, nhập con giống, quản lý thức ăn, nước uống, cách ly đàn mới nhập đến kiểm soát người, phương tiện, dụng cụ và động vật trung gian ra vào khu vực nuôi. Học viên được hướng dẫn về vệ sinh, tiêu độc, khử trùng chuồng trại; thu gom, xử lý chất thải; theo dõi sức khỏe đàn lợn và ghi chép thông tin chăn nuôi.
Đáng chú ý, chương trình không chỉ tập trung vào kiến thức lý thuyết mà còn tăng cường kỹ năng đánh giá nguy cơ và lựa chọn giải pháp phù hợp với từng mô hình. Thông qua các tình huống thực tế, học viên được trao đổi, phân tích nguyên nhân, xác định khâu có nguy cơ cao và đề xuất biện pháp xử lý khả thi, nhất là đối với các hộ chăn nuôi quy mô nhỏ.
Trong khuôn khổ chương trình, học viên tham quan, thực hành tại mô hình chăn nuôi lợn thịt an toàn sinh học, liên kết sản xuất thông qua hợp tác xã, gắn với chuỗi giá trị và xây dựng sản phẩm OCOP. Tại đây, học viên trực tiếp quan sát cách bố trí khu chăn nuôi, hệ thống chuồng trại, khu vực bảo quản thức ăn, nơi thu gom và xử lý chất thải; đồng thời đánh giá các biện pháp kiểm soát người, phương tiện, dụng cụ và động vật trung gian ra vào khu vực nuôi.
Chủ mô hình cũng chia sẻ kinh nghiệm về lựa chọn con giống, quản lý đàn, vệ sinh chuồng trại, tiêu độc khử trùng, kiểm soát dịch bệnh và theo dõi sức khỏe vật nuôi. Từ thực tế mô hình, học viên cùng giảng viên xác định những điểm có nguy cơ phát sinh, lây lan mầm bệnh và trao đổi giải pháp khắc phục.
Qua thực hành, các học viên được củng cố nhận thức rằng an toàn sinh học không chỉ dừng ở việc vệ sinh chuồng trại hay phun thuốc khử trùng định kỳ, mà phải là một hệ thống biện pháp được thực hiện thường xuyên, đồng bộ trong toàn bộ quá trình chăn nuôi. Từ khâu nhập giống, chăm sóc, nuôi dưỡng, kiểm soát người và phương tiện ra vào đến thu gom, xử lý chất thải đều cần được kiểm soát chặt chẽ, bởi bất kỳ mắt xích nào cũng có thể trở thành điểm đưa mầm bệnh vào đàn và tạo điều kiện cho dịch bệnh lây lan.
Sau tập huấn, đội ngũ cán bộ và cộng tác viên khuyến nông sẽ tiếp tục đóng vai trò trực tiếp tuyên truyền, hướng dẫn người chăn nuôi rà soát điều kiện chuồng trại, nhận diện các điểm nguy cơ và áp dụng đồng bộ biện pháp an toàn sinh học. Đây cũng là lực lượng quan trọng trong chuyển giao tiến bộ kỹ thuật, theo dõi sản xuất, phát hiện sớm những bất thường và phối hợp với cơ quan chuyên môn, chính quyền địa phương xử lý kịp thời khi dịch bệnh phát sinh.
Qua đó, việc nâng cao năng lực khuyến nông được kỳ vọng góp phần đưa các nguyên tắc an toàn sinh học đến gần hơn với từng hộ chăn nuôi, tạo nền tảng kiểm soát dịch bệnh và phát triển chăn nuôi lợn an toàn, hiệu quả tại Bắc Ninh.
Minh Khuê
