(Người Chăn Nuôi) – 2025 là một năm tương đối thành công của ngành chăn nuôi, dù vẫn còn nhiều thách thức cần tiếp tục được kiểm soát và tháo gỡ trong thời gian tới. Bước sang năm 2026 có thể được xem là một cột mốc quan trọng trong tiến trình chuyển đổi bền vững của ngành chăn nuôi Việt Nam.
Dấu ấn xuất khẩu
Theo ước tính, trong tháng 12/2025, xuất khẩu các sản phẩm chăn nuôi của Việt Nam duy trì mức tương đương những tháng trước, góp phần đưa tổng kim ngạch xuất khẩu cả năm đạt khoảng 580 – 590 triệu USD, tăng gần 17% so với năm 2024. Đà tăng trưởng chủ yếu đến từ nhóm thịt và phụ phẩm sau giết mổ, thịt gia cầm chế biến, con giống và các sản phẩm phục vụ chăn nuôi. Trong cơ cấu mặt hàng, xuất khẩu thịt heo đông lạnh nguyên con, heo sữa và heo choai tiếp tục duy trì ổn định, với tổng lượng cả năm đạt trên 583 nghìn con, tương đương khoảng 8 nghìn tấn. Xuất khẩu thịt gia cầm chế biến tăng khá, phản ánh xu hướng mở rộng thị trường đối với sản phẩm có giá trị gia tăng. Đáng chú ý, xuất khẩu bò sống cả năm đạt trên 37,2 triệu USD, tăng gấp 2,5 lần so với năm trước; gà giống xuất khẩu vượt 12,7 triệu con, tăng hơn 138%, cho thấy năng lực sản xuất giống trong nước ngày càng được cải thiện.
Nhập siêu hơn 1,3 tỷ USD
Cụ thể, trong năm 2025, Việt Nam đã nhập khẩu khoảng 1,95 tỷ USD thịt, các sản phẩm từ thịt và phụ phẩm ăn được sau giết mổ, tăng 11,6% so với năm trước. Về cơ cấu mặt hàng, thịt trâu chiếm tỷ trọng lớn nhất với hơn 31% tổng kim ngạch nhập khẩu. Thịt heo đứng thứ hai, chiếm gần 21,6%, tiếp theo là thịt và phụ phẩm gia cầm (18,06%), thịt bò (13,7%) và phụ phẩm ăn được sau giết mổ của heo, trâu, bò (12,8%).
Tiêu thụ thịt heo tăng mạnh
Theo Báo cáo thị trường nội địa Việt Nam năm 2025 của Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công thương), Việt Nam thuộc nhóm thị trường tiêu thụ thịt heo lớn, xếp thứ 4 thế giới và dẫn đầu khu vực Đông Nam Á; với khoảng 39 kg/người/năm 2025. Thịt heo hiện chiếm tới 63,68% cơ cấu tiêu thụ các sản phẩm chăn nuôi, đưa Việt Nam lên vị trí thứ 4 thế giới về mức tiêu thụ mặt hàng này. Xu hướng tiêu dùng đang thay đổi khi người dân ngày càng ưu tiên các sản phẩm được sản xuất, chế biến và phân phối theo chuỗi liên kết khép kín, từ khâu chăn nuôi đến lưu thông, qua đó bảo đảm chất lượng và an toàn thực phẩm.
Bước tiến công nghệ vaccine
Vaccine đóng vai trò là “lá chắn” thiết yếu bảo vệ ngành chăn nuôi khỏi dịch bệnh nguy hiểm, giảm thiệt hại kinh tế, duy trì sản xuất và nâng cao uy tín. Hiện, Việt Nam đang dần hoàn thiện năng lực tự chủ về vaccine, giúp ngành chăn nuôi chủ động ứng phó với dịch bệnh, giảm áp lực nhập khẩu, đồng thời mở ra cơ hội xuất khẩu sản phẩm mang thương hiệu “Made in Vietnam”. Trong khuôn khổ chuyến thăm và làm việc tại Nội Mông (Trung Quốc), ngày 14 và 15/10/2025, Tập đoàn Dabaco Việt Nam và Tập đoàn Jinyu Bio-Technology đã ký kết thỏa thuận hợp tác chiến lược thành lập liên doanh đầu tư xây dựng nhà máy sản xuất vaccine và chế phẩm sinh học dùng trong chăn nuôi. Trước đó, ngày 29/3/2025, tại Cụm công nghiệp Khắc Niệm (TP Bắc Ninh), Dabaco đã tổ chức Lễ khánh thành Nhà máy vaccine Dacovet và công bố thương mại vaccine Dacovac-ASF2 phòng dịch tả heo châu Phi (ASF).
Bùng nổ những dự án chăn nuôi trọng điểm
Năm 2025, ngành chăn nuôi đã chứng kiến làn sóng đầu tư mạnh mẽ vào chăn nuôi công nghệ cao hướng đến xuất khẩu của các doanh nghiệp, tập đoàn hàng đầu. Điển hình là sự xuất hiện của các “sếu đầu đàn” như: BAF Việt Nam, C.P Việt Nam, CJ Vina Agri, Japfa, De Heus, Tập đoàn Hùng Nhơn…, đã hình thành nên các chuỗi liên kết giá trị từ trang trại đến bàn ăn. Ngày 28/9 tại TP Hồ Chí Minh, Công ty CP Nông nghiệp BAF Việt Nam và Tập đoàn thực phẩm Muyuan (Trung Quốc) đã ký kết hợp tác chiến lược, đánh dấu bước đi tiên phong trong phát triển mô hình chăn nuôi công nghệ cao trên nhà cao tầng; triển khai tại tỉnh Tây Ninh; tổng vốn đầu tư ước tính khoảng 12.000 tỷ đồng, doanh thu dự kiến đạt 10.000 tỷ đồng/năm.
Gia tăng nguồn vốn tín dụng cho chăn nuôi
Năm qua, nhiều ngân hàng đẩy mạnh hợp tác chiến lược, tài trợ hàng nghìn tỷ đồng cho các dự án trang trại chăn nuôi quy mô lớn. Tháng 12/2025, BIDV và Tập đoàn De Heus đã ký thỏa thuận hợp tác chiến lược toàn diện giai đoạn 2026 – 2030; trong đó có tài trợ ngắn hạn – trung dài hạn cho các dự án của De Heus trong các mảng sản xuất thức ăn chăn nuôi, cung ứng con giống (heo, gà, vịt) và buôn bán vật nuôi lấy thịt. Quý III/2025, HSBC Việt Nam đã ký kết thỏa thuận tín dụng liên kết bền vững với Mavin Group, qua đó cam kết sẽ dành nguồn vốn lớn để tập đoàn chăn nuôi này mở rộng các trang trại heo lớn tại Đồng Nai và các tỉnh Tây Nguyên; đầu tư mạnh vào các hạng mục xanh hóa, số hóa, tự động hóa trong chuỗi chăn nuôi heo trên toàn quốc.
Chăn nuôi bò sữa sụt giảm
Trong khi tỷ lệ sữa bột nhập khẩu về Việt Nam để hoàn nguyên ngày càng tăng cao thì ở trong nước, đàn bò sữa cứ teo tóp dần, lượng sữa tươi ngày càng sụt giảm. TP Hồ Chí Minh từng là một trong “thủ phủ” bò sữa của cả nước, nhưng hiện đang chứng kiến tình trạng sụt giảm nhanh chóng của đàn bò sữa. Tổng đàn bò sữa của thành phố đến năm 2025 chỉ còn hơn 37.000 con, giảm tới 68,19% so với cách đây 10 năm. Số hộ chăn nuôi cũng giảm trên 72%, chủ yếu do chi phí sản xuất cao và giá thu mua sữa tươi không tăng, khiến chăn nuôi nhỏ lẻ không còn hiệu quả. Năm 2025, tổng đàn bò sữa trên cả nước mới đạt khoảng 330.000 con, chỉ bằng 65% kế hoạch đã đặt ra trước đó.
Dịch tả heo châu Phi vẫn là mối nguy lớn
Theo thông tại Hội nghị Phòng, chống bệnh dịch tả heo châu Phi (DTLCP) và kiểm soát giết mổ động vật của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, sáng 23/7/2025; tính từ đầu năm đến ngày 22/7, cả nước ghi nhận 636 ổ dịch DTLCP tại 30/34 tỉnh, thành phố với hơn 42.000 con heo mắc bệnh, hơn 43.000 con buộc phải tiêu hủy. Lũy kế từ đầu năm, dịch xuất hiện 2.495 ổ ở 34 địa phương, khiến 1,23 triệu con heo bị tiêu hủy. Đây là số lượng heo tiêu hủy lớn nhất từ trước tới nay do dịch bệnh này. DTLCP vẫn còn là mối đe dọa lâu dài. Từ nay đến 2030, yêu cầu đặt ra là: củng cố hệ thống thú y, mở rộng vaccine, siết chặt vận chuyển và nâng cao ý thức cộng đồng.
Khủng hoảng thực phẩm bẩn
Ngày 15/11/2025, Phòng Cảnh sát kinh tế Công an TP Hồ Chí Minh phối hợp với Công an phường Thới An kiểm tra hành chính một cơ sở chế biến thực phẩm tại địa chỉ số 46 đường D2, khu phố 37, phường Thới An. Tại đây, lực lượng chức năng phát hiện chủ cơ sở là Lê Quang Quyết cùng 6 nhân viên đang sản xuất thịt bò giả. Mở rộng điều tra, trung bình mỗi ngày, cơ sở sản xuất khoảng 600 kg thịt bò giả, tiêu thụ cho khoảng 75 quán ăn tại thành phố và một số địa phương lân cận. Tiếp đó, ngày 7/1/2026, theo thông tin từ Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hải Phòng, đơn vị này đã hoàn tất việc phát hiện và xử lý sai phạm nghiêm trọng liên quan đến an toàn thực phẩm tại Công ty Đồ hộp Hạ Long. Cụ thể, lực lượng chức năng đã phát hiện khoảng 120 tấn thịt heo nhiễm dịch tả heo châu Phi tại kho của Công ty. Đáng chú ý, có khoảng 2 tấn thịt được đưa vào dây chuyền chế biến trước khi vụ việc bị phát hiện.
Hồng Hạnh (Tổng hợp)
