Làm gì để nghề nuôi gà đồi Chí Linh phát huy hiệu quả bền vững?

Chăn nuôi an toàn sinh học

Nhiều hộ dân ở thành phố Chí Linh, tỉnh Hải Dương trước kia, nay thuộc thành phố Hải Phòng phát triển chăn nuôi gà đồi. Gia đình ông Nguyễn Quy Đanh ở phường Trần Hưng Đạo có hơn 15 năm gắn bó với nghề này. Hiện nay, gia đình ông duy trì nuôi khoảng 4.000 con gà lai hồ, chủ yếu nuôi theo hình thức thả đồi. Không gian chăn thả rộng, nhiều cây xanh giúp đàn gà vận động tự nhiên. Cùng với việc tiêm phòng đầy đủ và chủ động phòng bệnh, đàn gà sinh trưởng tốt, nhiều năm không xảy ra dịch bệnh.

Theo ông Đanh, gia đình đặc biệt chú trọng phòng bệnh ngay từ đầu. Những ngày nắng nóng, chuồng nuôi được làm mát bằng quạt và phun nước; khu chăn thả có nhiều cây xanh giúp giảm nhiệt, tạo môi trường thuận lợi cho đàn gà.

Nhờ lợi thế địa hình đồi núi tự nhiên, từ lâu người dân các phường Trần Hưng Đạo, Nguyễn Trãi (Hải Phòng) phát triển nghề nuôi gà đồi, tạo sản phẩm đặc trưng của địa phương.

“Vaccine ngừa bệnh cho gà phải thực hiện theo đúng hướng dẫn. Mùa nóng thì phải chống nóng cho gà, có quạt mát, có nước để phun làm mát. Nhờ thực hiện tốt các biện pháp chăn nuôi an toàn sinh học nên nhiều năm nay đàn gà của gia đình không xảy ra dịch bệnh”, ông Đanh nói.

Tại phường Nguyễn Trãi, gia đình ông Nguyễn Văn Mùi tận dụng khoảng 3 ha vườn đồi để nuôi gà thả. Mỗi lứa, gia đình ông Mùi nuôi khoảng 6.000 con. Các đàn được nuôi gối nhau nên gần như tháng nào cũng có gà xuất bán. Giá gà hiện nay từ 40.000 – 45.000 đồng/kg.

“Dù giá gà có thời điểm xuống thấp, gia đình vẫn duy trì sản xuất, trong đó tiêm phòng và phòng bệnh cho đàn gà luôn được đặt lên hàng đầu”, ông Mùi nói.

Không chỉ dựa vào lợi thế tự nhiên, người nuôi gà đồi Chí Linh ngày càng chú trọng chuẩn hóa quy trình chăn nuôi theo hướng an toàn sinh học, kiểm soát chặt chẽ từ đầu vào đến khi xuất bán. Từ lựa chọn con giống khỏe mạnh, bảo đảm dinh dưỡng, xây dựng chuồng trại thoáng mát vào mùa hè, ấm áp vào mùa đông đến vệ sinh, khử trùng và tiêm phòng đầy đủ, các khâu đều được thực hiện chủ động, hạn chế nguy cơ dịch bệnh.

Gà được nuôi từ 3 – 3,5 tháng, kết hợp chăn thả trong không gian bán tự nhiên với sử dụng thức ăn công nghiệp. Đàn gà được tiêm phòng theo khuyến cáo của cơ quan thú y, việc sử dụng thuốc cũng được kiểm soát chặt chẽ. Trước khi xuất bán, người nuôi tuân thủ thời gian ngừng sử dụng kháng sinh khoảng 10 ngày theo quy định, góp phần bảo đảm an toàn thực phẩm, hạn chế tồn dư thuốc trong thịt.

Một số hộ thử nghiệm bổ sung thức ăn, cám thảo dược trong khẩu phần nhằm nâng cao chất lượng thịt. Nhờ cách làm này, thịt gà thơm ngon, giá cao hơn thị từ 2.000 – 3.000 đồng/kg. Quy trình chăn nuôi ngày càng được kiểm soát chặt chẽ không chỉ giúp đàn gà khỏe mạnh, giảm nguy cơ dịch bệnh mà còn giữ được đặc trưng thịt săn chắc, thơm ngon, tạo nền tảng nâng cao chất lượng và giá trị gà đồi Chí Linh.

Ông Nguyễn Thành Đồng, Phó Trạm trưởng Trạm Thủy sản, Chăn nuôi và Thú y Chí Linh cho biết đơn vị thường xuyên hướng dẫn người dân thực hiện các biện pháp chăn nuôi an toàn sinh học, chủ động phòng, chống dịch bệnh và chăm sóc đàn gà phù hợp với điều kiện thời tiết. Đây là cơ sở để nâng cao chất lượng sản phẩm và giảm rủi ro trong chăn nuôi.

Cần hỗ trợ khẳng định chất lượng và kênh tiêu thụ

Gà đồi Chí Linh từ lâu được người tiêu dùng trong và ngoài khu vực biết đến bởi thịt săn chắc, thơm ngon. Tận dụng lợi thế vườn cây ăn quả, đồi rừng, người dân phát triển hình thức nuôi thả, tạo nên đặc trưng riêng cho sản phẩm. Từ một phương thức chăn nuôi gắn với điều kiện tự nhiên, gà đồi Chí Linh dần trở thành sản phẩm hàng hóa có thị trường tiêu thụ rộng, được đưa đến nhiều tỉnh, thành phố phía Bắc. Khu vực Chí Linh thường xuyên duy trì đàn khoảng 4 triệu con, có thời điểm cao hơn.

Là sản phẩm nông nghiệp đặc trưng, nghề nuôi gà đã tạo nguồn thu ổn định cho nhiều hộ dân. Dù giá bán có thời điểm chưa đạt kỳ vọng, chăn nuôi gà vẫn giúp người dân khai thác hiệu quả diện tích vườn đồi, duy trì việc làm, phát triển kinh tế gia đình và góp phần thúc đẩy kinh tế địa phương theo hướng bền vững.

Cán bộ Hội Nông dân phường Nguyễn Trãi thường xuyên hướng dẫn, hỗ trợ các hộ chăn nuôi áp dụng tiến bộ kỹ thuật, nâng cao chất lượng và hiệu quả nuôi gà đồi.

Năm 2013, gà đồi Chí Linh được Cục Sở hữu trí tuệ (Bộ Khoa học và Công nghệ) cấp giấy chứng nhận nhãn hiệu tập thể. Đây là cơ sở quan trọng để xây dựng thương hiệu. Tuy nhiên, giá trị của nhãn hiệu chưa được phát huy tương xứng với tiềm năng.

Dù nhiều hộ đã chủ động áp dụng quy trình chăn nuôi an toàn sinh học nhưng sản phẩm chưa có chứng nhận chất lượng phù hợp, việc tiêu thụ chủ yếu vẫn theo hình thức tự phát, thông qua thương lái và thị trường tự do.

Theo ông Trần Văn Chanh, Phó Chủ tịch Hội Nông dân phường Nguyễn Trãi, thời gian qua, hội thường xuyên phối hợp các đơn vị chuyên môn chuyển giao khoa học, kỹ thuật, hướng dẫn người dân lựa chọn con giống, sử dụng thức ăn, thuốc thú y và chăm sóc đàn gà phù hợp với điều kiện vùng đồi.

Tuy nhiên, gà đồi Chí Linh cần được ngành nông nghiệp thành phố quan tâm, hỗ trợ nhiều hơn. Đây là sản phẩm nông nghiệp đặc thù, có lợi thế về vùng nguyên liệu, kinh nghiệm chăn nuôi và thị trường tiêu thụ. Bên cạnh hỗ trợ nâng cao chất lượng, cần tổ chức sản xuất theo hướng liên kết, kiểm soát nguồn gốc, xây dựng kênh tiêu thụ ổn định và đẩy mạnh xúc tiến thương mại.

Thị trường đã có, sản phẩm cũng được người tiêu dùng biết đến. Vấn đề đặt ra là làm thế nào chuyển lợi thế này thành giá trị bền vững trong sản xuất. Việc phát huy nhãn hiệu tập thể, xây dựng nhận diện rõ ràng, đẩy mạnh quảng bá gắn với vùng đất và phương thức nuôi thả đặc trưng sẽ giúp người tiêu dùng dễ nhận biết sản phẩm chính hiệu, đồng thời bảo vệ uy tín, nâng sức cạnh tranh của gà đồi Chí Linh.

Nếu được đầu tư đúng hướng, gà đồi Chí Linh có nhiều tiềm năng mở rộng thị trường, nâng giá trị và phát triển thành sản phẩm hàng hóa có sức cạnh tranh. Qua đó, không chỉ nâng cao thu nhập cho người chăn nuôi mà còn khai thác hiệu quả lợi thế nông nghiệp vùng đồi, góp phần thúc đẩy kinh tế địa phương phát triển bền vững.

Khánh Hòa

Nguồn: Báo Hải Phòng