Hiệu quả mô hình chăn nuôi VietGapHP gắn với tiêu thụ sản phẩm

Mô hình mới về triển khai thực hành chăn nuôi

Việc áp dụng quy trình thực hành chăn nuôi tốt tại Việt Nam gọi tắt là VietGAHP (Vietnamese Good Animal Husbandry Practices) được Bộ Nông nghiệp và Môi trường ban hành là xu thế tất yếu. Quy trình yêu cầu tổ chức sản xuất gắn với liên kết tiêu thụ sản phẩm được xem là giải pháp phù hợp nhằm nâng cao hiệu quả, giảm thiểu rủi ro và hướng tới phát triển chăn nuôi bền vững. Được sự hỗ trợ từ nguồn dự án Khuyến nông Quốc gia giai đoạn 2025 – 2027, giữa năm 2025, Trung tâm Khuyến nông Nghệ An đã chủ trì phối hợp với Trung tâm Khuyến nông Hà Tĩnh triển khai “Xây dựng mô hình chăn nuôi lợn thịt chứng nhận VietGAHP gắn với liên kết tiêu thụ sản phẩm”. Theo đó, dự án được triển khai tại 2 điểm, quy mô 220 con lợn do 2 hộ chăn nuôi tham gia là hộ bà Vũ Thị Quế thôn 9, xã Quỳnh Thắng (tỉnh Nghệ An) nuôi 120 con lợn giống và hộ bà Nguyễn Thị Nhung thôn Đất Đỏ, xã Trường Lưu (tỉnh Hà Tĩnh) nuôi 100 con lợn giống.

Trung tâm Khuyến nông tỉnh Nghệ An bàn giao giống và vật tư cho hộ nuôi. Ảnh: Nguyễn Hải

Quá trình triển khai mô hình, Trung tâm khuyến nông thực hiện chặt chẽ ngay từ khâu lựa chọn địa điểm, hộ tham gia theo đúng tiêu chí đề ra. Từ đó chọn được các hộ có kinh nghiệm chăn nuôi, cơ sở vật chất đáp ứng yêu cầu và có cam kết thực hiện nghiêm túc quy trình VietGAHP. Đồng thời, phân công cán bộ có chuyên môn, kinh nghiệm của Trung tâm Khuyến nông tỉnh chỉ đạo, trực tiếp theo dõi, hướng dẫn, giám sát trong suốt quá trình thực hiện, đảm bảo các chỉ tiêu kỹ thuật và ghi chép, tổng hợp số liệu phục vụ đánh giá dự án.

Về phía các hộ tham gia mô hình, khi đăng ký được hỗ trợ 50% kinh phí mua giống, vắc xin, hóa chất khử trùng, thuốc phòng ký sinh trùng và chế phẩm sinh học và hỗ trợ 40% chi phí thức ăn hỗn hợp. Sau khi hoàn thành thủ tục đấu thầu, chỉ định thầu, ký kết hợp đồng cung ứng giống, thức ăn và vật tư được công khai, thực hiện đúng quy định, toàn bộ con giống, vật tư được các đơn vị cấp phát theo đúng tiến độ, chất lượng và số lượng để chủ mô hình triển khai theo kế hoạch.

Lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường, Trung tâm Khuyến nông tỉnh Nghệ An và UBND xã Quỳnh Thắng thực hiện thủ tục gắn biển mô hình dự án tại xã Quỳnh Thắng. Ảnh: Nguyễn Hải

Đây là mô hình điểm về thực hành chăn nuôi theo quy trình VietGAHP nên quá trình thực hiện, dự án tổ chức 2 lớp tập huấn kỹ thuật cho 60 học viên là các hộ tham gia mô hình và hộ chăn nuôi tiềm năng; đồng thời tổ chức 3 lớp tập huấn nhân rộng với 90 người tham gia cho hộ chăn nuôi ngoài mô hình và thành viên tổ khuyến nông cộng đồng. Dự án cũng xây dựng 1 pano tuyên truyền tại điểm trình diễn; tổ chức 2 cuộc hội thảo tham quan mô hình với 120 người tham gia là đại diện cơ quan chuyên môn, chính quyền địa phương và hộ chăn nuôi tiềm năng; tổ chức 2 cuộc sơ kết mô hình với 140 đại biểu tham gia.

Kiểm tra sau khi thả giống hơn 1 tháng tại mô hình xã Quỳnh Thắng. Ảnh: Cơ sở cung cấp

Từ những hoạt động tập huấn trong và ngoài mô hình, hội thảo tham quan đã giúp cho cán bộ, người chăn nuôi tiếp cận và nắm vững quy trình chăn nuôi lợn thịt theo VietGAHP, công tác xử lý môi trường, phòng chống dịch bệnh, quản lý thức ăn, ghi chép sổ sách và liên kết tiêu thụ sản phẩm, đặc biệt thông qua đánh giá sơ kết dự án, các bên chia sẻ kinh nghiệm, đánh giá hiệu quả, tính vượt trội dự án, từ đó góp phần nâng cao nhận thức về chăn nuôi VietGAHP gắn với liên kết tiêu thụ sản phẩm nhằm phát triển chăn nuôi bền vững, cho hiệu quả kinh tế cao.

Hiệu quả kinh tế và giải pháp nhân rộng

Sau gần 1 năm thực hiện, dự án đã hoàn thành các mục tiêu, nội dung theo kế hoạch đề ra và đạt hiệu quả trên các chỉ số kinh tế, xã hội và môi trường. Theo dõi các chỉ tiêu kỹ thuật cho thấy mô hình đạt và vượt kế hoạch đề ra. Với quy mô 220 con, sau 4 tháng nuôi, tỷ lệ nuôi sống đạt 100%, cao hơn 1,8% so với 98,2% ngoài mô hình. Tăng trọng bình quân đạt 798,6g/con/ngày, vượt 11,4%; hệ số tiêu tốn thức ăn 2,36 kg/kg tăng trọng, giảm 9,1% so với yêu cầu dự án. Đây là những chỉ số quan trọng phản ánh hiệu quả việc áp dụng quy trình VietGAHP trong điều kiện chăn nuôi thực tế hiện nay.

Điều kiện chuồng trại chăn nuôi đáp ứng yêu cầu, quy trình kỹ thuật. Ảnh: Cơ sở cung cấp

Điểm nhấn quan trọng của dự án là tổ chức liên kết tiêu thụ sản phẩm. 100% sản phẩm lợn thịt của mô hình được Hợp tác xã Chăn nuôi Quỳnh Thắng (tỉnh Nghệ An), Công ty TNHH Vật tư nông nghiệp của Hà Tĩnh ký hợp đồng thu mua với giá cao hơn thị trường từ 8 – 10%. Hợp đồng liên kết này giúp người chăn nuôi yên tâm sản xuất, hạn chế rủi ro về giá cả, giảm sự phụ thuộc vào thương lái và từng bước hình thành chuỗi giá trị thịt lợn an toàn.

Bên cạnh đó, thông qua thực tế triển khai mô hình, chủ cơ sở chăn nuôi còn được đơn vị tư vấn đánh giá và cấp giấy chứng nhận VietGAHP theo Quyết định của Bộ Nông nghiệp và Môi trường. Đây là cơ sở quan trọng để nâng cao uy tín sản phẩm thịt lợn và mở rộng thị trường tiêu thụ trong thời gian tới.

Từ khi bàn giao con giống cho đến khi đàn lợn chuẩn bị xuất chuồng, Trung tâm Khuyến nông hỗ trợ đồng hành với chủ mô hình. Ảnh: Cơ sở cung cấp.

Đánh giá về hiệu quả kinh tế, chi phí thức ăn giảm từ 8 – 10% so với nuôi truyền thống; thịt giá bán cao hơn trên thị trường từ 3 – 5%, lợi nhuận thu được 215,661 triệu đồng/mô hình, cao hơn 15,7% so với ngoài mô hình. Điều này minh chứng việc áp dụng quy trình chăn nuôi lợn VietGAHP gắn với tiêu thụ sản phẩm đã giúp tối ưu khẩu phần ăn, kiểm soát được dịch bệnh, hạn chế rủi ro, giảm chi phí phát sinh ngoài dự kiến, nhất là trong điều kiện phải ứng phó với những diễn biến phức tạp của bệnh dịch tả lợn Châu Phi.

Cán bộ kỹ thuật thường xuyên hướng dẫn chăm sóc và tiêm phòng cho đàn lợn. Ảnh: CSCC

Mô hình liên kết được triển khai ở địa bàn như Quỳnh Thắng (tỉnh Nghệ An) và xã Trường Lưu (tỉnh Hà Tĩnh) là những xã có diện tích tự nhiên lớn, tiềm năng chăn nuôi đại gia súc lớn nên chăn nuôi là lợi thế có thể duy trì và phát triển theo hướng tập trung; nâng cao chất lượng, giá trị sản phẩm, tạo thêm việc làm, tăng thu nhập, bảo vệ môi trường và tạo dựng niềm tin của người tiêu dùng đối với sản phẩm thịt lợn an toàn.

“

Mô hình nuôi lợn thịt quy mô lớn, chuẩn VietGAHP không chỉ đạt hiệu quả kinh tế mà với sự đồng hành, hỗ trợ của Trung tâm Khuyến nông tỉnh, các kỹ thuật chăn nuôi đảm bảo môi trường, giảm rủi ro do dịch bệnh được chuyển giao nên bà con yên tâm hơn trước diễn biến dịch bệnh phức tạp. Bên cạnh đó, nhờ tận dụng các thức ăn là chất thải để sản xuất phân hữu cơ, cơ sở còn thực hiện tốt yêu cầu về giảm lượng chất thải ra môi trường; tạo thêm nguồn thu, phù hợp với chiến lược phát triển nông nghiệp bền vững và giảm phát thải trong chăn nuôi.

Ông Hồ Anh Thắng – Chủ tịch UBND xã Quỳnh Thắng

Nhờ đạt hiệu quả cao nên sau khi kết thúc dự án, 2 hộ tham gia mô hình cam kết nhân rộng bằng cách tái đàn và tăng đàn từ 50 – 100% so với quy mô ban đầu. Cụ thể, 3 hộ áp dụng nhân rộng mô hình với 250 con, trong đó Nghệ An có 2 hộ 100 con/hộ và Hà Tĩnh có 1 hộ 50 con/hộ, tăng 113,6%. Ngoài ra, hiện đã có thêm 20 hộ chăn nuôi khác có nhu cầu đăng ký sẽ áp dụng chăn nuôi lợn thịt VietGAHP gắn với tiêu thụ sản phẩm trong thời gian tới.

Chủ mô hình phối hợp với đơn vị liên kết tiêu thụ xuất chuồng lợn thịt. Ảnh: Nguyễn Hải

Tại hội nghị đánh giá mô hình, đại diện UBND xã Quỳnh Thắng và xã Trường Lưu cũng chia sẻ: Dự án triển khai thành công khi mang lại hiệu quả kinh tế rõ nét và an toàn tuyệt đối về dịch bệnh, nhất là cơ sở chăn nuôi được chứng nhận VietGaHP và gắn kết với tiêu thụ sản phẩm, tạo niềm tin trong việc tái đàn, tăng quy mô đàn và ổn định đầu ra sản phẩm cho người chăn nuôi. Đây sẽ là mô hình mẫu để địa phương chỉ đạo, tuyên truyền, khuyến cáo người chăn nuôi từng bước chuyển đổi từ phương thức nuôi nhỏ lẻ sang chăn nuôi tập trung, áp dụng đồng bộ các biện pháp an toàn sinh học, thực hành chăn nuôi tốt theo VietGaHP và mạnh dạn tham gia các chuỗi liên kết tiêu thụ sản phẩm nhằm đem lại hiệu quả kinh tế cao, bền vững.

Chủ mô hình cam kết đầu tư tái đàn, tăng đàn sau khi nghiệm thu dự án. Ảnh: CSCC

Từ những kết quả đạt, dự án được đánh giá là có tính khả thi, bền vững cao và phù hợp với định hướng phát triển nông nghiệp an toàn, hiện đại của địa phương và mục tiêu Trung tâm Khuyến nông quốc gia đề ra, đáp ứng yêu cầu thị trường và phù hợp thực tiễn của người chăn nuôi. Đặc biệt, liên kết tiêu thụ sản phẩm đã góp phần ổn định đầu ra, nâng cao giá trị sản phẩm, tạo động lực để người chăn nuôi yên tâm đầu tư, phát triển sản xuất. Thành công của dự án là cơ sở quan trọng để các cấp, ngành tiếp tục tuyên truyền, khuyến khích nhân rộng mô hình, từng bước hình thành các vùng chăn nuôi lợn tập trung, an toàn sinh học, gắn với chuỗi liên kết tiêu thụ, góp phần phát triển ngành chăn nuôi lợn theo hướng hiệu quả và bền vững trong thời gian tới.

Nguyễn Hải – Cao Xuân Tuấn

Nguồn: Báo Nghệ An