Đường truyền lây
Trong cơ thể gia cầm mắc bệnh, virus cúm được nhân lên trong đường hô hấp và đường tiêu hóa, sau đó được bài thải qua phân, dịch nước mũi và nước bọt. Bệnh lây truyền theo 2 phương thức là trực tiếp và gián tiếp.
– Lây trực tiếp thông qua tiếp xúc: Nuôi nhốt chung gia cầm khỏe mạnh với gia cầm mắc bệnh hoặc nuôi thả cùng nhau. Lây nhiễm từ chim hoang dã có mang mầm bệnh.
– Lây gián tiếp thông qua: Phân, máu, chất bài tiết của gia cầm, chim hoang dã có mang mầm bệnh; Phương tiện, dụng cụ chăn nuôi, chất độn chuồng… có mang mầm bệnh; Nguồn nước, thức ăn có mang mầm bệnh; Giày dép, quần áo của người chăn nuôi có mang mầm bệnh.
Dấu hiệu nhận biết
Gia cầm lắc đầu, run rẩy, mệt mỏi, nằm tụ tập từng đám; chảy nước mắt, nước dãi, ho, thở khò khè, viêm xoang, sưng viêm mí mắt, sưng khớp.
Sưng phù đầu và mặt, sưng mí mắt, mào và tích tím tái; xuất huyết dưới da; tiêu chảy, phân loãng màu trắng hoặc trắng xanh. Gia cầm đẻ bị giảm năng suất, hoặc đẻ trứng không có vỏ.
Bệnh tích: Xuất huyết ở khí quản, phổi, gan, lách, thận, dạ dày tuyến, manh tràng, ruột non, hậu môn, buồng trứng, dịch hoàn; túi khí dày đục, có ổ cazein; màng bao tim, cơ tim xuất huyết; tim nhão, bao tim xuất huyết, chứa nhiều dịch màu vàng; màng não xung huyết.
Phòng bệnh
– Tiêm phòng vaccine CGC làm giảm nguy cơ mắc bệnh cho đàn gia cầm, không lây bệnh cúm A (H5N1) cho người và động vật khác. Sử dụng vaccine CGC theo đúng hướng dẫn của cơ quan chuyên môn thú y và của nhà sản xuất.
– Nuôi nhốt gia cầm trong chuồng, trong khu vực có hàng rào bao quanh. Hạn chế tối đa nuôi chung gia cầm với các loài động vật khác tại cùng một địa điểm nuôi. Nuôi nhốt riêng gia cầm mới mua về 1 – 2 tuần trước khi cho nhập đàn và theo dõi hàng ngày.
Chỉ mua gia cầm giống có nguồn gốc rõ ràng, tin cậy, đã được kiểm dịch.
Áp dụng nghiêm ngặt các biện pháp chăn nuôi an toàn sinh học. Người chăm sóc gia cầm phải sử dụng ủng, giày, bảo hộ cá nhân khi vào khu chăn nuôi. Hạn chế khách ra, vào khu chăn nuôi; nếu phải ra, vào cần thay ủng, giày mới hoặc rửa sạch đế ủng, giày bằng nước xà phòng hoặc dung dịch khử khuẩn. Không để các phương tiện, dụng cụ vận chuyển vào khu vực chăn nuôi. Trong trường hợp bắt buộc, phải phun khử khuẩn hoặc rửa phương tiện bằng nước xà phòng.
Bổ sung dinh dưỡng, khoáng chất nâng cao sức đề kháng của gia cầm.
Phải báo cáo ngay cho trưởng thôn, cán bộ thú y khi thấy gia cầm ốm, chết. Khi có thông tin về dịch bệnh CGC xảy ra trên địa bàn cùng xã, khu vực xung quanh, cần tăng cường các biện pháp phòng bệnh.
Chi cục Chăn nuôi và Thú y Quảng Trị
