(Người Chăn Nuôi) – Miền Bắc đang bước vào giai đoạn chuyển mùa với nền ẩm cao, mưa phùn, sương mù xuất hiện dày đặc. Điều kiện thời tiết này tiềm ẩn nhiều nguy cơ dịch bệnh trên đàn gia súc, gia cầm, đòi hỏi người chăn nuôi tăng cường các biện pháp an toàn sinh học và chăm sóc sức khỏe vật nuôi nhằm ổn định sản xuất.
Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, trong khoảng thời gian từ ngày 23/2 đến 4/3, khu vực Bắc Bộ phổ biến có mưa vài nơi, sáng sớm xuất hiện sương mù và sương mù nhẹ rải rác, trưa chiều hửng nắng, đêm và sáng trời lạnh. Riêng khu vực Đông Bắc Bộ ngày 23 – 24/2 có mưa nhỏ rải rác; từ 25 – 26/2 và chiều tối 28/2 – 1/3, nhiều địa phương chuyển mưa, mưa rào rải rác, có nơi kèm dông.
Độ ẩm không khí duy trì ở mức cao, phổ biến 80 – 90%, khiến hiện tượng nồm ẩm gia tăng. Nền chuồng trại ẩm thấp, không khí bí, kết hợp chênh lệch nhiệt độ ngày đêm lớn là điều kiện thuận lợi để vi khuẩn, vi rút và ký sinh trùng phát triển mạnh.

Đảm bảo nhiệt độ chuồng nuôi cho gia cầm. Ảnh: ST
Các chuyên gia thú y nhận định, trong điều kiện ẩm ướt kéo dài, vật nuôi dễ mắc bệnh đường hô hấp do tác nhân vi khuẩn và virus; các bệnh tiêu hóa như tiêu chảy; bệnh ngoài da do nấm, ghẻ; bệnh ký sinh trùng như giun chân, đầu đen ở gia cầm. Thức ăn bảo quản không đúng cách trong môi trường ẩm rất dễ nấm mốc, sinh độc tố, gây nấm diều, nấm nội tạng và nhiều rối loạn chuyển hóa khác.
Không chỉ tác động đến sức khỏe, nền chuồng trơn trượt còn làm tăng nguy cơ vật nuôi bị ngã, chấn thương, đặc biệt ở gia súc trọng lượng lớn. Với các trang trại chăn nuôi tập trung, nếu không kiểm soát tốt độ ẩm và mật độ nuôi, nguy cơ lây lan dịch bệnh trên diện rộng là rất cao.
Chủ động ứng phó, nhiều cơ sở chăn nuôi tại Hà Nội và các tỉnh lân cận đã tăng cường các biện pháp phòng bệnh tổng hợp. Tại một trang trại gà ở ngoại thành Hà Nội, chủ cơ sở cho biết, đang duy trì phun khử trùng định kỳ, bổ sung men vi sinh vào đệm lót sinh học để kiểm soát mùi và hạn chế vi sinh vật có hại. Khẩu phần ăn và nước uống được tăng cường vitamin, chất điện giải và các loại thảo dược có tính kháng khuẩn, hỗ trợ kháng viêm, nâng cao sức đề kháng.
Khi nhiệt độ giảm đột ngột về đêm và sáng sớm, trang trại bố trí thêm thiết bị sưởi, đồng thời sử dụng trấu, mùn cưa làm lớp đệm lót dày nhằm giữ ấm, hạn chế hơi ẩm bốc ngược từ nền chuồng.
Theo khuyến cáo của ngành thú y, để giảm độ ẩm trong chuồng nuôi, người dân cần hạn chế mở cửa chuồng khi độ ẩm ngoài trời ở mức cao; rắc vôi bột quanh khu vực chuồng và lối đi nhằm sát trùng, hút ẩm; sử dụng chế phẩm vi sinh với các trại áp dụng đệm lót sinh học; phun sát trùng nền chuồng để bề mặt nhanh khô. Trong trường hợp cần thiết, có thể sử dụng than hoạt tính để hỗ trợ hút ẩm.
Thời điểm tắm, xịt rửa chuồng cũng cần điều chỉnh hợp lý, nên thực hiện vào cuối buổi sáng hoặc đầu giờ chiều khi có nắng, tránh tiến hành vào sáng sớm hoặc cuối chiều khiến nền chuồng lâu khô, làm vật nuôi dễ bị lạnh.
Đối với thức ăn, nên chia thành nhiều bữa nhỏ trong ngày để hạn chế tồn đọng, giảm nguy cơ ẩm mốc. Cám cần bảo quản trên pallet, kê cách tường tối thiểu 10 cm để tránh hút ẩm từ nền và tường. Thuốc thú y phải được lưu trữ trong kho kín, khô ráo, tránh ánh nắng trực tiếp; thuốc đã mở bao bì cần buộc kín và sử dụng sớm. Đặc biệt, không trộn thuốc vào thức ăn quá một giờ trước khi cho ăn, nhất là các loại có nguồn gốc từ nấm, nhằm bảo đảm chất lượng và hiệu quả điều trị.
Sau Tết Nguyên đán là thời điểm nhiều địa phương bước vào giai đoạn tái đàn nhằm phục hồi và mở rộng sản xuất. Tuy nhiên, trong bối cảnh thời tiết nồm ẩm phức tạp, các chuyên gia khuyến cáo người chăn nuôi cần đặc biệt thận trọng. Con giống mới mua phải có nguồn gốc rõ ràng, từ cơ sở uy tín; thực hiện cách ly từ 10 – 15 ngày trước khi nhập đàn chính để theo dõi sức khỏe.
Trong quá trình nuôi, cần thường xuyên quan sát, nếu phát hiện vật nuôi có biểu hiện bất thường như bỏ ăn, sốt, ho, thở nhanh, đi lại khó khăn… phải tách riêng để kiểm tra. Khi nghi ngờ bệnh truyền nhiễm, người dân cần báo ngay cho chính quyền địa phương và cán bộ thú y để lấy mẫu xác định nguyên nhân, tuyệt đối không bán chạy, giết mổ hay vận chuyển ra khỏi địa bàn.
Người chăn nuôi cũng được khuyến khích chủ động khai báo số lượng đàn với chính quyền cơ sở để ngành chức năng nắm bắt, hướng dẫn phòng chống dịch kịp thời. Đối với gia súc, gia cầm vận chuyển giữa các địa phương, cần tuân thủ nghiêm quy trình kiểm dịch nội tỉnh và liên tỉnh theo quy định.
Minh Khuê
