(Người Chăn Nuôi) – Sáng 31/3, Cục Chăn nuôi và Thú y tổ chức Hội nghị Sử dụng phụ gia thức ăn trong chăn nuôi, trọng tâm là trao đổi về việc sử dụng chất Ractopamine trong thức ăn chăn nuôi. Hội nghị thu hút sự tham gia của cơ quan quản lý, nhà khoa học, doanh nghiệp và đại diện các tổ chức quốc tế.
Phát biểu khai mạc, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến nhấn mạnh, ngành chăn nuôi Việt Nam đang duy trì tốc độ tăng trưởng ổn định, đóng vai trò quan trọng trong cơ cấu nông nghiệp, đồng thời đặt ra yêu cầu ngày càng cao về quản lý chất lượng, an toàn thực phẩm và hiệu quả sản xuất.
Toàn cảnh Hội nghị. Ảnh: Tùng Đinh
Theo Thứ trưởng, trong những năm gần đây, tốc độ tăng trưởng của ngành chăn nuôi duy trì từ 4,5% đến gần 6%, cho thấy tiềm năng phát triển lớn. Tuy nhiên, cùng với quy mô đàn vật nuôi tiếp tục mở rộng, yêu cầu về công nghệ, quản lý chất lượng và kiểm soát các yếu tố đầu vào, trong đó có phụ gia thức ăn chăn nuôi, cũng trở nên cấp thiết hơn.
Thứ trưởng Phùng Đức Tiến cho biết, hệ thống pháp lý trong lĩnh vực chăn nuôi hiện đã được xây dựng tương đối đồng bộ, với Luật Chăn nuôi, các Nghị định hướng dẫn thi hành và các quyết định của Thủ tướng Chính phủ. Bên cạnh đó, ngành đang triển khai chiến lược phát triển chăn nuôi theo hướng hiện đại, với 5 đề án trọng điểm, trong đó có đề án phát triển thức ăn chăn nuôi nhằm nâng cao năng lực tự chủ nguồn nguyên liệu và công nghệ.
Một trong những nội dung được Thứ trưởng đặc biệt lưu ý là thực trạng sản xuất thức ăn chăn nuôi trong nước. Hiện cả nước có khoảng 270 nhà máy sản xuất thức ăn chăn nuôi, trong đó khối doanh nghiệp nước ngoài và liên doanh chỉ chiếm khoảng 35% về số lượng nhưng lại nắm giữ tỷ trọng sản lượng lớn hơn so với doanh nghiệp nội địa.
Thực tế này cho thấy, sự chênh lệch về năng lực sản xuất và công nghệ giữa các doanh nghiệp, đặt ra yêu cầu cần có chính sách hỗ trợ doanh nghiệp trong nước, đặc biệt trong lĩnh vực sản xuất vi lượng và phụ gia thức ăn chăn nuôi, nhằm giảm phụ thuộc vào nhập khẩu và nâng cao tính chủ động của ngành.
Đề cập trực tiếp đến vấn đề phụ gia, nhất là chất Ractopamine, Thứ trưởng Phùng Đức Tiến cho rằng, đây là chủ đề đã gây tranh luận trên thế giới trong nhiều năm, với quan điểm khác nhau giữa các quốc gia về việc cho phép hay không cho phép sử dụng.
Theo ông, cần nhìn nhận vấn đề này một cách khách quan, khoa học và dựa trên dữ liệu thực tiễn. Ractopamine được ghi nhận có tác động nhất định trong việc cải thiện hiệu quả chuyển hóa thức ăn, tăng trọng và nâng cao chất lượng cảm quan của sản phẩm chăn nuôi, song việc quản lý phải đảm bảo an toàn thực phẩm và phù hợp với điều kiện thực tế của Việt Nam.
Để có cơ sở khoa học, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã chỉ đạo Tập đoàn Dabaco Việt Nam tiến hành các thí nghiệm đánh giá trong điều kiện thực tế, nhằm thu thập dữ liệu khách quan phục vụ công tác xây dựng chính sách. Kết quả nghiên cứu sẽ là một trong những căn cứ quan trọng để cơ quan quản lý xem xét, đưa ra quyết định phù hợp, bảo đảm hài hòa giữa yêu cầu sản xuất và tiêu chuẩn an toàn.
Từ thực tiễn quản lý, Thứ trưởng Phùng Đức Tiến nhấn mạnh quan điểm điều hành chính sách cần linh hoạt, tránh tư duy cấm đoán cứng nhắc. Theo ông, việc áp dụng cách tiếp cận “không quản được thì cấm” có thể gây ra những hệ lụy không mong muốn đối với sản xuất và đời sống người chăn nuôi.
Thứ trưởng dẫn lại bài học trong quá khứ khi việc cấm nuôi vịt trong giai đoạn bùng phát dịch cúm gia cầm đã khiến người chăn nuôi tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long gặp nhiều khó khăn. Từ kinh nghiệm này, ông cho rằng thay vì cấm, cần xây dựng các giải pháp quản lý dựa trên nguyên tắc an toàn sinh học, hiểu rõ đặc tính dịch bệnh và yếu tố kỹ thuật để kiểm soát hiệu quả.
Quan điểm này cũng được áp dụng trong quản lý phụ gia thức ăn chăn nuôi, lĩnh vực đòi hỏi sự cân bằng giữa phát triển sản xuất, bảo đảm an toàn thực phẩm và đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế. Chính sách cần dựa trên khoa học, thực tiễn và tham chiếu các chuẩn mực quốc tế, qua đó tạo môi trường minh bạch, ổn định cho doanh nghiệp và bảo vệ lợi ích lâu dài của ngành.
Phát biểu tại hội nghị, Tham tán Nông nghiệp Đại sứ quán Mỹ tại Việt Nam Ralph Bean nhấn mạnh tầm quan trọng của cách tiếp cận dựa trên khoa học và minh bạch trong quản lý phụ gia thức ăn chăn nuôi. Theo ông, khi được sử dụng đúng quy định và có trách nhiệm, phụ gia hiện đại có thể mang lại nhiều lợi ích cho ngành chăn nuôi.
Cụ thể, phụ gia thức ăn chăn nuôi giúp nâng cao hiệu quả sản xuất, cải thiện sức cạnh tranh của người nông dân, đồng thời góp phần bảo đảm an toàn thực phẩm cho người tiêu dùng. Bên cạnh đó, các giải pháp này còn hỗ trợ nâng cao sức khỏe và phúc lợi vật nuôi, hướng tới hệ thống sản xuất bền vững, tiết kiệm tài nguyên.
Tham tán Ralph Bean đánh giá cao nỗ lực của Việt Nam trong việc kết nối các bên liên quan, từ cơ quan quản lý, nhà khoa học, bác sĩ thú y đến doanh nghiệp và người chăn nuôi, nhằm xây dựng các kênh đối thoại mở và chia sẻ dữ liệu minh bạch. Đây là nền tảng quan trọng để hiểu đúng bản chất rủi ro và lợi ích của phụ gia thức ăn chăn nuôi, từ đó xây dựng chính sách phù hợp.
Liên quan đến Ractopamine, đại diện Mỹ chia sẻ kinh nghiệm quản lý và sử dụng tại quốc gia này, nhấn mạnh các thông lệ nhằm đảm bảo hiệu quả sản xuất đồng thời duy trì tiêu chuẩn an toàn thực phẩm. Ông cũng dẫn chứng kinh nghiệm của Philippines trong việc xây dựng hệ thống quy định dựa trên bằng chứng khoa học, giúp cân bằng giữa lợi ích kinh tế và yêu cầu quản lý.
Theo Tham tán, các nghiên cứu được thực hiện ngay tại Việt Nam về Ractopamine có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, bởi dữ liệu thực nghiệm trong điều kiện nội địa sẽ giúp cơ quan quản lý đưa ra quyết định phù hợp với thực tiễn sản xuất trong nước, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào kinh nghiệm quốc tế.
Khẳng định cam kết hợp tác, ông Ralph Bean cho biết Mỹ sẵn sàng tiếp tục đồng hành cùng Việt Nam trong việc tăng cường năng lực ngành chăn nuôi, thúc đẩy ứng dụng khoa học công nghệ và bảo đảm an toàn thực phẩm, hướng tới hệ thống sản xuất hiện đại, minh bạch và bền vững.
Minh Khuê
