Tác động của ký sinh trùng GI đến động vật nhai lại

18/05/2020 | 11:11

(Người Chăn Nuôi) - Ký sinh trùng đường tiêu hóa (GI) trong động vật nhai lại có liên quan đến chất lượng đồng cỏ và quản lý chăn thả. Trong bài viết này chỉ xem xét một số ký sinh trùng GI quan trọng ảnh hưởng đến động vật chăn thả, các yếu tố tự nhiên giúp chúng lây lan và tác động của chúng đến sinh lý dinh dưỡng và sản xuất của động vật nhai lại. Và xem xét các cách để kiểm soát ký sinh trùng GI thông qua việc quản lý hợp lý các đồng cỏ và hệ thống chăn thả.

Các yếu tố ảnh hưởng đến nhiễm ký sinh trùng

Yếu tố khí hậu: Nhiệt độ không khí cao giúp tăng hoạt động của một số ký sinh trùng và sinh sản của chúng trên đồng cỏ. Người ta thấy rằng, số lượng ấu trùng H. contortos trên mỗi kg cỏ là 1.086 ấu trùng ở 45oC và sau đó giảm xuống chỉ còn 512 ấu trùng ở 15oC trong điều kiện chăn thả tương tự. Các loại ký sinh trùng khác ít nhạy cảm hơn với các yếu tố khí hậu.

Yếu tố đất: Nhiễm ký sinh trùng thường gặp ở đất sét hơn so với đất cát. Điều này là do độ ẩm thấp trong đất cát, cũng như khả năng trôi cát, giúp che phủ phần dưới của cây nơi ấu trùng xâm nhập vào vật chủ.

Hệ tiêu hóa loài nhai lại

Yếu tố động vật: Kích thước đàn: Với mật độ chăn thả cao, có nhiều khả năng nhiễm ký sinh trùng, vì trong trường hợp này, động vật phải ăn cỏ cây đến một khoảng cách ngắn từ bề mặt đất, làm tăng mức độ nghiêm trọng của sự phá hoại do số lượng tăng lên của ấu trùng ở phần dưới của cây. Ngoài ra, tuổi của gia súc cũng có ảnh hưởng đến việc nhiễm ký sinh trùng. Phản ứng của động vật (gia súc) đối với nhiễm ký sinh trùng giảm khi chúng già đi. Ngoài ra, động vật trước đây đã bị nhiễm ký sinh trùng có khả năng chống lại nhiễm trùng mới.

 

Ảnh hưởng đến sinh lý

Ký sinh trùng GI ảnh hưởng đến lượng thức ăn của động vật ở một mức độ khác nhau tùy thuộc vào mức độ lây nhiễm. Một mối quan hệ như vậy có thể được quy cho ảnh hưởng của ký sinh trùng lên sự vận động của dạ cỏ, pH dạ cỏ và hệ thống nội tiết tố điều chỉnh sự thèm ăn và lượng thức ăn.

Các ký sinh trùng cư trú trong dạ dày thật (abomasum) như H. contortusO. Ostertagia có thể gây tổn thương cho các tuyến tiết HCl. Do đó, độ pH trong chất lỏng trong dạ dày tăng lên khoảng 7 hoặc nhiều hơn, do đó dẫn đến tiêu chảy và giảm cân. Điều này thực tế là do độ pH tăng sẽ dẫn đến tăng sản xuất hormone gastrin trong dạ dày, do đó làm tăng tiết nước từ gan, tuyến tụy và phần xa của ruột non, từ đó gây ra tiêu chảy và giảm cân .

Các ký sinh trùng cư trú trong ruột non như T. colubriformis gây ra teo của nhung mao ruột, do đó làm giảm khả năng tăng diện tích bề mặt có sẵn để hấp thụ và sử dụng thức ăn. Trong những trường hợp cực đoan, những ký sinh trùng này có thể gây tổn thương cho thành ruột và cho phép truyền globulin miễn dịch từ huyết tương đến khoang dạ dày với sự mất mát của các globulin miễn dịch này thông qua việc bài tiết phân và do đó làm giảm sức đề kháng của động vật đối với các bệnh do vi khuẩn.

Ký sinh trùng bên trong cũng ảnh hưởng đến tiêu hóa và sử dụng protein trong chế độ ăn uống, do lượng thức ăn giảm và nhu cầu cho động vật sử dụng protein thức ăn như một nguồn năng lượng bù đắp. Việc sử dụng các yếu tố dinh dưỡng khác như canxi và phốt pho cũng có thể bị ảnh hưởng bởi sự xâm nhập của ký sinh trùng, ảnh hưởng xấu đến sự hình thành xương và gây ra bệnh còi xương và các vấn đề bệnh khác.

Nhiễm ký sinh trùng cũng ảnh hưởng đến sản xuất sữa ở gia súc, giảm khoảng 3 kg mỗi ngày, ngoài tác động bất lợi của ký sinh trùng đến hiệu quả sinh sản của đàn, bằng chứng là tốc độ sinh sản thấp, tốc độ tăng trưởng của thai nhi giảm và trọng lượng sơ sinh của nó. Trong một số trường hợp nghiêm trọng, nhiễm ký sinh trùng có thể gây chết động vật, đặc biệt là ở các khu vực chăn thả nhiệt đới và cận nhiệt đới, nơi các yếu tố khí hậu và dinh dưỡng ở những khu vực này khiến động vật có số lượng lớn ấu trùng ký sinh.

 

Quản lý chăn thả

Mật độ: Một số nông dân có xu hướng tăng số lượng động vật trên đồng cỏ để tăng lợi nhuận trên mỗi đơn vị diện tích chăn thả. Tuy nhiên, phương pháp này làm tăng nguy cơ ký sinh trùng, đặc biệt là ở đồng cỏ nghèo do việc tiêu thụ nhanh thực vật trên đồng cỏ, buộc động vật phải ăn trên tàn dư thực vật gần bề mặt đất nơi tập trung ấu trùng. Do đó, cần cân bằng giữa tình trạng sản xuất của đồng cỏ và số lượng động vật chăn thả để đáp ứng yêu cầu dinh dưỡng của chúng mà không gặp vấn đề về sức khỏe hoặc sản xuất.

Chăn thả quay vòng: Theo cách này, động vật được phép chăn thả ở một phần của khu vực chăn thả trong khi các phần khác không được chăn thả, sau đó các động vật được chuyển đến một phần khác của đồng cỏ trong khi phần trước được nghỉ ngơi, lấy lại thảm thực vật. Cho đến khi mùa chăn thả kết thúc. Phương pháp này rất hữu ích trong việc kiểm soát ký sinh trùng vì sự vắng mặt của động vật trong các khu vực trống của đồng cỏ dẫn đến cái chết của ấu trùng một cách tự nhiên do thiếu vật chủ trong đó chúng hoàn thành vòng đời.

Cho ăn thức ăn trong nhà: Hệ thống này được gọi là không chăn thả, trong đó các cây cỏ được cắt và vận chuyển đến chuồng để cho ăn cùng với các chất cô đặc khác, do đó tránh được thiệt hại từ ký sinh do sự hiện diện của động vật trên đồng cỏ và ăn phải ấu trùng. Tuy nhiên, do chi phí của hệ thống này tăng lên, nên chỉ giới hạn ở những động vật nhỏ nhạy cảm hơn và ít chịu được các bệnh ký sinh trùng.

 

Kiểm soát sinh học

Một số loài bọ cánh cứng, được gọi là Onthophagus gazella, được sử dụng để chuyển phân gia súc thành các viên nhỏ và chôn chúng trong đất để động vật không thể tiếp cận được.

 

Thức ăn bổ sung

Động vật có chế độ ăn ít protein dễ bị nhiễm ký sinh trùng hơn vì chúng sản xuất ít IgG immunbulbulin. Do đó, bổ sung protein nên được xem xét đặc biệt cho động vật nhạy cảm để cải thiện sức đề kháng với ký sinh trùng. Động vật cũng cần được cung cấp đầy đủ canxi và phốt pho để bù đắp cho sự thiếu hụt do nhiễm ký sinh trùng.

Vitamin A cũng rất quan trọng để cải thiện tính toàn vẹn của biểu mô ruột và chức năng của hệ thống miễn dịch đường ruột, cả hai đều bị phá vỡ thông qua ký sinh trùng, như đã chỉ ra trước đó. Ngoài ra, việc sản xuất cytokine bị thay đổi đáng kể nhờ bổ sung Vitamin A dẫn đến những thay đổi sâu sắc trong khả năng miễn dịch chức năng chống lại ký sinh trùng.

Hoàng Ngân

Theo Dairyglobal

Gửi bình luận

Gửi Làm lại