Gắng sức trong đại dịch

06/05/2020 | 11:16

(Người Chăn Nuôi) - Đại dịch COVID-19 bùng phát khiến hàng triệu người trên thế giới mắc bệnh và hàng tỷ người phải cách ly, thực hiện giãn cách xã hội đã khiến cho ngành chăn nuôi đối mặt với những khủng hoảng khó lường. Trong bối cảnh đó, ngành chăn nuôi Việt Nam đề cao tính độc lập, chủ động và sáng tạo để đáp ứng nhu cầu của thị trường.

Khan hiếm sản phẩm chăn nuôi

Dịch bệnh COVID-19 xuất hiện từ Tết Nguyên đán, song chỉ chủ yếu hoành hành tại Trung Quốc. Tuy nhiên, trong vòng một tháng lại đây, dịch bệnh đã lan nhanh ra toàn cầu, khiến ngành chăn nuôi các nước phải thay đổi để ứng phó.

Thái Lan là một cường quốc xuất khẩu gà, khi dịch bệnh xảy ra tại Trung Quốc, Thái Lan đã tăng cường xuất khẩu qua quốc gia này. Song trong tháng tư, tình hình đột ngột thay đổi khi hàng nghìn người Thái Lan bị phát hiện nhiễm COVID-19, lệnh giãn cách xã hội được thực hiện ở nhiều nơi. Đồng thời trên thị trường thông tin nhiễu loạn khiến sản phẩm chăn nuôi có lúc tăng gấp 4 lần so với trước đại dịch.

Trong khi đó, dịch bệnh hoành hành khiến hơn 466.651 người Mỹ đã nhiễm bệnh (tính đến hết ngày 10/4). Các biện pháp phong tỏa dân cư dần được thực hiện rộng rãi khiến nhu cầu tiêu thụ, tích trữ thực phẩm tăng đột biến. Ngoài ra, bản thân Chính phủ Mỹ cũng tích cực cấp đông để tăng dự trữ thực phẩm dự phòng dịch bệnh kéo dài. Thịt gà được lựa chọn là mặt hàng cấp đông dự trữ nhiều nhất.

Thông tin cho thấy phân khúc thịt gà bán lẻ đã tăng 20 - 50% trên toàn cầu. Bản thân phóng viên đã gặp những người đi siêu thị tại TP Hồ Chí Minh mua tới vài chục con gà để tích trữ, mặc dù chính quyền đã thông báo luôn có sẵn thực phẩm cho người dân mua bất kỳ lúc nào. Tâm trạng “lo xa” làm cho việc chất đầy tủ lạnh của nhiều hộ gia đình trở nên phổ biến, khiến cho các siêu thị trống trơn vào cuối ngày.

 Tình hình khan hiếm sản phẩm chăn nuôi sẽ nghiêm trọng hơn trên thế giới khi ASF vẫn còn ảnh hưởng. Bộ Nông nghiệp Mỹ cho biết, năm 2019 đàn heo của thế giới đã giảm 14,6% so với năm 2018. Số heo tại Trung Quốc giảm tới 28,5%, xuống còn 490 triệu con. Tại EU, đàn heo cũng giảm nhẹ 0,2%, xuống còn 226,5 triệu con trong năm 2019. Dự báo, cung thịt heo toàn cầu tiếp tục giảm tới 10% trong năm 2020.

 

Thần tốc tăng đàn

Biện pháp trước mắt, Chính phủ đã cho nhập một lượng thịt heo đáng kể từ các nước để đáp ứng nhu cầu và bình ổn giá. Thủ tướng giao Bộ NN&PTNT phối hợp với Bộ Công thương và các cơ quan liên quan triển khai nhập khẩu mặt hàng thịt heo ngay trong tháng 4/2020, số lượng khoảng 100.000 tấn. Song, việc nhập khẩu chỉ có tính tạm thời. Vì dịch bệnh kéo dài có thể khiến nhu cầu thịt heo tại châu Âu và các nước tăng mạnh. Việt Nam cần chủ động nguồn cung.

Từ đầu năm 2020 đến nay, tốc độ tái đàn, tăng đàn heo đạt 6,2% (tăng hơn 2 triệu con so với tháng 12/2019). Tổng sản lượng thịt heo đạt lượng 810 nghìn tấn. Tuy vậy, dự kiến đến quý 4, Việt Nam mới có thể cân đối cung cầu thịt heo.

 Trước tình hình diễn biến dịch COVID-19 phức tạp trên toàn cầu, Chính phủ và các bộ, ngành, địa phương đã và đang nỗ lực tái đàn trong thời gian nhanh nhất, không đợi đến quý 4. Theo Bộ NN&PTNT, đến nay, cả nước đã có 99% số xã có ASF đã qua 30 ngày; trong đó có 41 tỉnh, thành phố đã hết ASF. Đây là điều kiện thuận lợi để công bố hết dịch, để tổ chức tái đàn, tăng đàn heo.

Đến ngày 10/3/2020, tổng đàn heo của cả nước đạt gần 24 triệu con, bằng gần 74% so với tổng đàn heo trước khi có ASF (khoảng 31 triệu con vào tháng 12/2018). Trong đó, đàn heo nái còn 2,72 triệu con, bao gồm 109 nghìn con cụ kỵ, ông bà chưa bị dịch bệnh, cơ bản đáp ứng nhu cầu giống để tái đàn heo. 20 tỉnh, thành phố có tổng đàn đạt từ 50 - 79% so với trước khi có ASF, với tổng đàn heo của các địa phương này là 7,56 triệu con. Với các biện pháp đồng bộ và quyết liệt, có thể Việt Nam sẽ cân đối được cung cầu ngay trong quý II.

 

Giảm giá thành

Bài toán không hề đơn giản đó là song song với việc tái đàn, cần phải giảm giá thành chăn nuôi, từ đó mới có thể giảm giá thịt heo trên thị trường. Một trong những giải pháp trước mắt là giảm bớt các chi phí trung gian để giảm giá thịt heo. Giải pháp này được Bộ NN&PTNT khuyến nghị. Các siêu thị, các cửa hàng thực phẩm, chuỗi cung ứng cùng chung tay giảm chiết khấu, giảm lợi nhuận, giúp giảm chi phí, hạ giá thành. 

Bài toán khó khác là kìm hãm đà tăng giá của TĂCN. Nguồn TĂCN từ Trung Quốc đã suy giảm nghiêm trọng do dịch bệnh và đóng cửa biên giới, nguyên liệu thức ăn trên thế giới cũng vẫn tiếp tục tăng. Từ đầu năm đến nay, nhiều công ty sản xuất thức ăn đã thông báo tăng giá sản phẩm, nguyên nhân là do giá cả đầu vào tăng. Giá đậu tương tại Mỹ đang tăng mạnh nhất trong gần 6 tháng. Việc bình ổn giá TĂCN sẽ giúp cho người nông dân yên tâm tái đàn.  

Các doanh nghiệp và trang trại cũng đề nghị Ngân hàng Nhà nước chỉ đạo các tổ chức tín dụng, ngân hàng có chính sách ưu tiên tín dụng, ưu tiên người chăn nuôi bị thiệt hại vì ASF được vay vốn để khôi phục sản xuất, tái đàn, tăng đàn và mở rộng mô hình chăn nuôi heo an toàn dịch bệnh. Việc tái đàn sẽ phụ thuộc nhiều vào tốc độ giải ngân các nguồn vốn hỗ trợ phát triền ngành chăn nuôi trong đại dịch COVID-19.

>> Theo báo cáo của các Cơ quan kiểm dịch động vật cửa khẩu thuộc Cục Thú y, từ đầu năm 2020 đến ngày 27/3/2020, Việt Nam đã phải nhập khẩu hơn 39.191 tấn thịt heo và sản phẩm thịt heo, tăng 312% so với cùng kỳ năm 2019; trong đó, nhập khẩu từ Canada 25,81%, Đức 20,59%, Ba Lan 13,77%, Brazil 9,68%, Mỹ 7,65%, Nga 2,62%.

Nguyễn Anh

Gửi bình luận

Gửi Làm lại